Văn mẫu lớp 11: Phân tích đoạn trích Vào phủ chúa Trịnh (2 Dàn ý + 12 Mẫu) Những bài văn mẫu lớp 11 hay nhất

Phân tách đoạn trích Vào phủ chúa Trịnh của Lê Hữu Trác là 1 chủ đề siêu hay nằm trong diện chương trình Ngữ văn 11. Để viết được bài phân tách hay chúng ta cần triển khai và sắp xếp nội dung ý tưởng nên thực hợp lý, nguồn lạc.

Phân tách Vào phủ chúa Trịnh giúp quý khách học sinh có thêm nhiều gợi ý ôn tập, trau dồi tri thức, biết bí quyết làm cho và hướng giải quyết vấn đề. Từ ấy nhanh chóng viết thành 1 bài phân tách hay, toàn bộ ý. Vậy sau đây là nội dung chi tiết 12 bài phân tách Vào phủ chúa Trịnh hay nhất, mời quý khách cùng đón đọc nhé.

Dàn ý phân tách đoạn trích Vào phủ chúa Trịnh

Dàn ý số 1

I. Mở bài:

– Giới thiệu những nét tiêu biểu về cuộc đời của tác giả Lê Hữu Trác: 1 tác giả được biết tới ko chỉ là 1 danh y nổi danh mà còn là 1 nhà văn, nhà thơ có những đóng góp đáng ghi nhận cho nền văn học nước nhà

– Đoạn trích Vào phủ chúa trịnh ghi lại 1 lần được truyền tới phủ chúa chữa bệnh cho thế tử đã phát triển thành 1 đoạn trích tiêu biểu trong cuốn Thượng kinh kí sự của Lê Hữu Trác

II. Thân bài:

1. Quang cảnh và cung bí quyết sinh hoạt nơi phủ chúa

a. Quang cảnh nơi phủ chúa

– Vào phủ:

  • Buộc phải trải qua lần cửa, có “những dãy hành lang quanh co nối nhau liên tục”, trên từng cửa đều có vệ sĩ canh gác, “ai muốn ra vào nên có thẻ”
  • Vườn hoa: cây cối um tùm, chim kêu ríu rít, danh hoa đua thắm, gió đưa thoang thoảng mùi vị hương
  • Khuôn viên: có điếm “Hậu mã quân túc trực” để chúa sai phái đi truyền lệnh

– Trong phủ:

  • Những nhà: “Đại đường”, “Quyền bổng”, “Gác tía” có kiệu son võng điều, đồ nghi trượng sơn son thếp vàng và những đồ đạc nhân gian chưa từng thấy
  • Đồ dùng tiếp khách ăn uống toàn là mâm vàng, chén bạc

– Nội cung thế tử:

  • Buộc phải qua 5 6 lần trướng gấm
  • Trong phòng thắp nến, có sập thếp vàng, ghế rồng sơn son thếp vàng, trên ghế bày nệm gấm, màn là che ngang sân, xung quanh lóng lánh, hương hoa ngào ngạt

→ Lộng lẫy, tráng lệ, biểu lộ sự thâm nghiêm và quyền uy tột đỉnh của nhà chúa

b. Cung bí quyết sinh hoạt

– Quyền uy: Lúc tác giả được cáng vào phủ: “tên đầy tớ chạy đằng trước hét đường và cáng chạy như ngựa lồng”, “người giữ cửa truyền báo rộn ràng, người có việc tương quan như mắc cửi”

– Nhắc tới chúa và thế tử 1 bí quyết cung kính: “thánh thượng đang ngự trên đấy, chưa thể yết kiến”, “hầu nguồn Đông cung thế tử”, “hầu trà”…

– Khuôn phép, lễ nghi: Tác giả ko được thấy mặt chúa, chỉ làm cho theo mệnh lệnh do quan chánh đường truyền tới, trước lúc vào xem bệnh cho thế tử nên lạy 4 lạy, muốn xem thân hình của thế tử nên có viên quan nội thần tới xin phép

– Nhiều kẻ hầu người hạ: Chúa Trịnh luôn có phi tần hầu chầu chực xung quanh, Thế tử bị bệnh có tới 7, 8 thầy thuốc phục dịch và lúc nào cũng có “mấy người đứng hầu 2 bên”

⇒ Cao sang, quyền uy tột đỉnh cùng có cuộc sống hưởng thụ xa hoa tới cực điểm và sự lộng quyền của nhà chúa

⇒ Tác giả ko đồng tình có cuộc sống quá no đủ, tiện nghi nhưng thiếu khí trời và tự động do

2. Thiên tài, y đức của Lê Hữu Trác

– Có sự mâu thuẫn, giằng co:

  • Hiểu căn bệnh, biết bí quyết chữa trị nhưng sợ chữa có hiệu quả ngay sẽ được chúa tin dùng, bị công danh trói buộc.
  • Muốn chữa cầm chừng nhưng lại sợ trái có lương tâm, y đức, sợ phụ lòng cha ông.

– Cuối cùng phẩm chất, lương tâm của người thầy thuốc đã thắng. Ông gạt sang 1 bên sở thích cá nhân để làm cho tròn trách nhiệm ⇒ Là 1 thầy thuốc có lương tâm và đức độ

– Khinh thường lợi danh, quyền quý, yêu thích tự động do và nếp sống thanh đạm, giản dị nơi quê nhà

– Nhắc diễn biến sự việc khéo léo, lôi cuốn sự chú ý của người đọc, ko bỏ sót những chi tiết bé tạo nên loại thần của cảnh và sự việc

3. Nét đặc sắc trong bút pháp kí sự của tác giả

– Xem tỉ mỉ (Quang cảnh phủ chúa, nơi thế tử Cán trên)

– Ghi chép chân thực

– Tả cảnh sinh động

– Tái tạo diễn biến sự việc 1 bí quyết khéo léo, lôi kéo sự chú ý của độc giả, nói tỉ mỉ, chi tiết

III. Kết bài:

– Khái quát, nhấn mạnh nội dung và nghệ thuật đoạn trích

– Mở rộng vấn đề: Đoạn trích ghi chép 1 bí quyết chân thực cho chúng ta hiểu thêm về bí quyết sống, bí quyết sinh hoạt của vua chúa trong quá khứ dân tộc.

Dàn ý số 2

1. Mở bài:

– Giời thiệu khái quát về Lê Hữu Trác: là thầy thuốc nổi danh có tấm lòng y đức.

– Giới thiệu chung về Thượng kinh kí sự và đoạn trích Vào phủ chúa Trịnh.

2. Thân bài:

a. Quang cảnh và cung bí quyết sinh hoạt trong phủ chúa Trịnh

* Quang cảnh

– Đường vào phủ: Mấy lần cửa, mỗi cửa đều có vệ sĩ canh gác, ai ra vào phải có thẻ. Con đường đi là những dãy hành lang quanh co nối nhau liên tiếp. Vườn hoa trong phủ cây cối um tùm, chim kêu ríu rít, danh hoa đua thắm, gió đưa thoang thoảng mùi hương

– Trong phủ: Nhà Đại Đường, Quyển bổng, Gác tía với đồ nghi trượng sơn son thếp vàng, sập thếp vàng, võng điều, mâm vàng chén bộ́c, đồ ăn toàn của ngon vật lạ.

– Nội cung: 5 – 6 lần trướng gấm, trong phòng thắp nến, giữa phòng có một cái sập thếp vàng, ghế rồng, nệm gấm, đèn sáp, hương hoa ngào ngạt.

=> Ấn tượng về phủ chúa là chốn thâm nghiêm, kín cổng cao tường, vô cùng xa hoa tráng lệ. Màu sắc sắc chủ đạo là màu sắc đỏ, vàng, rực rỡ đua nhau lóng lánh. Cuộc sống trong phủ chúa là cuộc sống hưởng lạc của vua chúa có cung tần, mĩ nữ, cảnh đẹp, món ngon. Ko khí trong phủ chúa là 1 ko khí ngột ngạt tù đọng, chỉ thấy tương đối người, phấn sáp, đèn nến, “hương hoa ngào ngạt” mà thiếu hẳn sự thanh thoát của khí trời.

* Cung bí quyết sinh hoạt

– Tới phủ chúa nên có thánh chỉ, có thẻ new được vào. Để dẫn người vào phủ có 1 tên đầy tớ chạy đàng trước hét đường, lính đem cáng đón người thì chạy như ngựa lồng khiến cho người ngồi trong cáng dù được đón khám bệnh mà như chịu cực hình bị xóc 1 mẻ khổ ko nói hết.

– Phủ chúa có cả 1 guồng máy chuyên dụng cho đông đúc, nờm nợp. Những người giữ cửa quyền báo rộn ràng, người có việc quan tương quan như mắc cửi, vệ sĩ canh giữ cửa cung, quan truyền chỉ chuyên việc truyền mệnh…Những danh y của 6 cung, 2 viện được tiến cử từ mọi nơi ngồi chờ đợi, túc trực trên phòng trà, những phi tần chầu chực xung quanh thánh thượng, người hầu đứng xung quanh thế tử, trong màn là che ngang sân là những cung nhân đứng xúm xít.

– Phủ chúa là nơi quyền uy tối thượng, bởi vậy toàn bộ những lời xưng hô, bẩm tấu đều nên siêu kính cẩn, lễ phép. Trong phủ còn có lệ kị húy siêu đặc biệt, kiêng nhắc tới từ thuốc,….

– Khám bệnh cho thế tử nên tuân theo 1 loạt những phép tắc. Khởi đầu là: “Tôi nín thở đứng chờ trên xa.” Rồi thầy thuốc nên quỳ 4 lạy theo lệnh của quan chánh đường. Lại theo lệnh quan, thầy thuốc già yếu được phép ngồi bắt nguồn,…

=> Phủ chúa quả thực ko chỉ đẹp lộng lẫy, thâm nghiêm mà còn là chốn quyền uy tối thượng với cung cách sống lễ nghi, khuôn phép tạo nên ko lúć trang nghiêm, kính cẩn đến ngột ngạt. Toàn bộ những gì thường chỉ thấy xuất hiện trong cung vua thì nay xuất hiện trong phủ chúa. Chúa được gọi là Thánh thượng, lệnh chúa được gọi là Thánh chỉ,…=> quyền uy lấn lướt vua của chúa Trịnh Sâm.

– Có những chi tiết trong tác phẩm tưởng thoáng qua như ghi chép khách quan đơn giản tune lại bộc lộ 1 nhãn quan kí sự sâu sắc của tác giả:

  • Chi tiết về nội cung thế tử: đường đi tối om, mấy lần trướng gấm, quang cảnh xung quanh phòng: phòng rộng, giữa là sập thếp vàng,…=> Những chi tiết ấy đã nói lên nguồn gốc, xuất xứ của căn bệnh, đồng thời tự động nó cũng phơi bày trước mắt người đọc sự hưởng lạc, ăn chơi của phủ chúa.
  • Chi tiết thầy thuốc già yếu trước lúc khám bệnh được truyền lạy thế tử để nhận lại 1 lời khen tặng từ 1 đứa trẻ 5, 6 tuổi: “Ông này lạy khéo.” Chi tiết này cùng lời chú thích về phòng trà của tác giả dường như thoáng chút hài hước. Người ta khoác cho 1 đứa trẻ con những danh vị, quyền uy của chốn phủ chúa, tune câu ban tặng cho thấy mối để ý của thế tử chỉ là lạy khéo mà thôi – vì ấy chỉ là 1 đứa trẻ và toàn bộ biến thành trò hề.
  • Chi tiết Thánh thượng đang ngự, xung quanh có phi tần chầu chực, có mấy người cung nhân đang đứng xúm xít….tự động nó phơi bày hiện thực hưởng lạc nơi phủ chúa mà ko cần thêm 1 lời bình luận nào.

=> Viết kí mà chân thực như viết sử.

b. Thái độ và tâm trạng tác giả lúc vào phủ chúa Trịnh

* Phương pháp nhìn, thái độ của tác giả đối có cuộc sống chốn phủ chúa:

– Biểu lộ gián tiếp qua việc miêu tả, ghi chép toàn bộ, tỉ mỉ con đường vào phủ, từ lúc được lệnh truyền cho tới lúc y lệnh về chờ thánh chỉ. Sự xa hoa trong bức tranh hiện thực được miêu tả tự động nó phơi bày ra trước mắt người đọc.

– Biểu lộ quản lý qua bí quyết xem, lời bình, những suy nghĩ của tác giả. Từng là con quan, biết tới chốn phồn hoa, đô hội, vậy mà tác giả ko thể tưởng tượng được mức độ của sự tráng lệ, xa hoa nơi phủ chúa. Ông nhận xét: “Cảnh giàu sang của vua chúa thực khác hẳn người thường.” Tác giả còn làm cho 1 bài thơ miêu tả sự rực rỡ sang trọng có lời khái quát cuối bài: “Cả trời Nam sang nhất là đây.” Quan Chánh Đường mời ăn cơm trên điếm Hậu mã là dịp để tác giả phần sở thị sự ăn nơi phủ chúa – toàn của ngon vật lạ, mâm vàng chén bạc lóng lánh sáng: “Tôi bây giờ mới biết cái phong vị của nhà đại gia.”

=> Nhận xét:

  • Ngạc nhiên trước vẻ đẹp cao sang quyền quý.
  • Thờ ơ, dửng dưng có những hấp dẫn vật chất, ko đồng tình có cuộc sống no đủ nhưng thiếu lúć trời và tự do

* Tâm trạng của tác giả lúc kê đơn cho thế tử:

– Hiểu rõ căn bệnh của thế tử

– Bắt được bệnh rồi nhưng chữa thế nào đây lại là 1 cuộc đấu tranh giằng co bên trong con người Hải Thượng Lãn Ông:

  • Người thầy thuốc hiểu rõ bệnh của thế tử và tìm bí quyết chữa từ cội nguồn gốc rễ. Nhưng trường hợp chữa khỏi sẽ bị danh lợi ràng buộc, ko thể về núi.
  • Ông nghĩ tới phương thuốc hòa hoãn, chữa bệnh cầm chừng vô thưởng vô phạt.
  • Track y đức, trách nhiệm nghề nghiệp, lương tâm, tấm lòng đối có ông cha và phẩm chất trung thực của người thầy thuốc đã lên tiếng => Ông dám nói thẳng và chữa thực căn bệnh của thế tử => Ông kiên quyết bảo vệ ý kiến của chính mình dù rằng ko thuận có số đông.

– Những phẩm chất phải chăng đẹp của Lê Hữu Trác

  • Ấy là 1 người thầy thuốc nhiều năm kinh nghiệm, già dặn kinh nghiệm, có lương tâm và đức độ.
  • 1 nhân bí quyết cao đẹp, khinh thường lợi danh, yêu thích tự động do.

3. Kết bài:

Cảm nhận chung về ý nghĩa của đoạn trích.

Phân tách đoạn trích Vào phủ chúa Trịnh – Mẫu 1

Lê Hữu Trác (1720-1791) hiệu là Hải Thượng Lãn Ông, 1 đại danh y của Đại Việt. Bên cạnh những trước tác về y học trong bộ “Y tông tâm lĩnh” gồm 66 quyển, ông còn để lại nhiều thơ văn, trong ấy có tác phẩm độc đáo “Thượng kinh kí sự”. Thơ văn của Lãn Ông nhẹ nhàng, hóm hỉnh, giàu tính hiện thực, phản ánh 1 nhân bí quyết cao đẹp: coi thường công danh phú quý, yêu thiên nhiên, yêu quý đồng loại, thích cuộc sống thanh nhàn.

“Thượng kinh kí sự” ghi lại hành trình của ông lên kinh đô Thăng Lengthy chữa bệnh cho thế tử Trịnh Cán. Đoạn văn “Vào phủ chúa Trịnh” trích trong cuốn kí sự đấy siêu giàu giá trị hiện thực và cho thấy 1 ngòi bút đậm đà, tài hoa.

Lần đầu, Lê Hữu Trác được vào Trịnh phủ. Ông ngẫm nghĩ và xem siêu kĩ càng. Cửa sau vào phủ chúa nên đi qua con đường bên trái, ông ngẩng đầu lên nhìn 1 khuôn cảnh tuyệt đẹp “đâu đâu cũng là cây cối um tùm, chim kêu ríu rít, danh hoa đua thắm, gió đưa thoang thoảng mùi vị hương”.

Nơi cung cấm, hành lang “quanh co nối nhau liên tục”, người giữ cửa, vệ sĩ canh giữ nghiêm ngặt, ai muốn vào ra nên có thẻ, người có việc quan tương quan như mắc cửi, “truyền báo rộn ràng”.

Xem cảnh cung cấm, Lê Hữu Trác ngẫm nghĩ: “Bước chân tới đây new hay cảnh giàu sang của vua chúa thực khác hẳn người thường”. Rồi ông làm cho thơ nói lên sự ngạc ngạc nhiên, xúc động của mình tựa như “ngư phủ Đào nguyên thuở nào”:

“Cả trời Nam sang nhất là đây!Lầu từng gác vẽ tung mây,Rèm châu, hiên ngọc, bóng mai ánh vào.Hoa cung thoảng ngạt ngào đưa tới,Vườn ngự nghe vẹt nói đòi phen!”

Ông thầy thuốc trên đường đi khám bệnh, mang trong mình tâm hồn thi sĩ, tả cảnh, vịnh thơ, ta tưởng như ông đang đi thăm thú cảnh đẹp. Phương pháp viết kí sự của Lê Hữu Trác hấp dẫn ta vì thế!

Trong Trịnh phủ, cung điện nguy nga tráng lệ. Từng nhiều ngày đài, cung điện có 1 loại tên riêng. Ấy là “Điếm Hậu mã quân túc trực” làm cho bên 1 loại hồ, cột và bao lơn “lượn vòng kiểu bí quyết thực là xinh đẹp”, phía bên cạnh có những cây “lạ lùng”, có những hòn đá “kì lạ”. Nhà “Đại đường” còn gọi là “Quyển bồng”. Là loại lầu cao và rộng, “cột đều sơn son thiếp vàng” gọi là “Gác tía”, nơi Thế tử dùng “chè thuốc”, nên gọi là “Phòng trà”.

Lê Hữu Trác có phần choáng ngợp sợ hãi “chỉ dám liếc mắt nhìn rồi lại cúi đầu đi”. Cảnh đẹp nơi Trịnh phủ, từ vườn hoa tới hồ, từ lầu son tới gác tía là những công trình văn hoá nghệ thuật do tài trí công sức của nhân dân làm cho nên, vì thế Lê Hữu Trác đã xúc động ngắm nhìn. Cảnh đẹp nơi Trịnh phủ được miêu tả còn mang trong mình ý nghĩa hiện thực phản ánh cuộc sống xa hoa của bọn vua chúa thời Lê – Trịnh, cảnh giàu sang “khác hẳn người thường”.

Phương tiện đi lại của vua chúa là 2 loại kiệu; đồ nghi trượng đều sơn son thiếp vàng. Thứ để ngồi và nằm là 1 loại sập thiếp vàng, trên sập mắc 1 loại võng điều đỏ. Xung quanh loại sập bày bàn ghế vô cùng quý giá, sang trọng làm cho cho ông thầy thuốc nên tấm tắc và cảm thấy “những đồ đạc nhân gian chưa từng thấy”.

Thế tử – con bệnh – là con Trời, new lên 5, 6 tuổi mặc áo lụa đỏ, ngồi trên loại sập thiếp vàng. Xung quanh sập đặt 1 loại ghế rồng sơn son thiếp vàng, trên ghế bày nệm gấm. Lê Hữu Trác nên đi qua 5, 6 lần trướng gấm new tới được nơi thế tử ngồi để “lạy 4 lạy” trước và sau thời điểm khám bệnh. Nơi nội cung, đèn sáp chiếu sáng, sau cái màn là cung nhân đứng xúm xít, “mặt phấn, màu sắc áo đỏ”. Cả 1 ko gian “lóng lánh, hương hoa ngào ngạt”. Thực đúng “Cả trời Nam sang nhất là đây!”

Vua chúa và bọn quan lại trong phủ chúa ăn uống như thế nào? Tại điếm “Hậu mã” lần trước tiên và cũng là lần duy nhất trong cuộc đời, vị đại danh y được ăn 1 bữa cơm ngon nhớ mãi. Tuy chỉ được quan Chánh đường “san mâm cơm cho ăn” nhưng “mâm vàng, chén bạc, đồ ăn toàn là của ngon vật lạ”. Ông thầy thuốc mà danh tiếng “như sấm động” đã suy nghĩ và nói: “Tôi hiện nay} new biết loại phong vị của nhà đại gia”.

Chốn đế đô cung cấm là nơi “lính nghìn cửa vác đòng nghiêm ngặt”. Lê Hữu Trác chỉ new được đặt chân tới 1 vài cung điện, new tiếp xúc 1 vài cảnh, 1 số ít người, nhưng ông đã nêu bật được cuộc sống xa hoa, hưởng lạc của vua chúa thời Lê – Trịnh. Cuộc sống đế vương được xây dựng trên mồ hôi xương máu của nhân dân, mọi thứ của ngon vật lạ do người lao động cả nước làm cho ra bị tước đoạt cho 1 số ít người hưởng thụ. “Cơm ngự thiện bữa nghìn quan” xưa nay đều thế! Tác giả “Thượng kinh kí sự” có 1 lối viết siêu hiện thực và ấn tượng, mọi chi tiết được ông nói tới siêu sống động.

Lê Hữu Trác vốn dòng dõi thế tộc thời Lê, sinh trưởng trên chốn phồn hoa, trong cấm thành chỗ nào cũng đã từng biết, nhưng Trịnh phủ thì “ông new nghe nói thôi”, lần đầu đi vào ông choáng ngợp như bước vào cảnh thần tiên:

“Quê mùa cung cấm chưa quen,Khác gì ngư phủ Đào nguyên thuở nào!”.

Coi thường danh lợi, ông đã vào tận Hương Sơn, Hà Tĩnh sinh sống, chuyên tâm nghề y, lấy chữa bệnh cứu người làm cho lẽ sống. Vì có tài, tiếng tăm như sấm động nên có thánh chỉ triệu vào cung chữa bệnh cho thế tử. Ông viết 1 bí quyết hóm hỉnh về loại bả công danh: “Cáng chạy như ngựa lồng, tôi bị xóc 1 mẻ, khổ ko nói hết”. Nửa thế kỉ sau, Cao Bá Quát chua chát viết: “ơn vua kèm theo sấm sét!”.

Tiếp xúc có cảnh và người nơi Trịnh phủ, Lê Hữu Trác có lúc mất tự động nhiên, có lúc sợ sệt, hoặc “cúi đầu” hoặc “liếc mắt nhìn”. Lúc xem nguồn thì “khúm núm” nên 2 lần vái lạy 1 đứa bé độ 5,6 tuổi, từng lần 4 lạy!

Lúc kê đơn là 1 cuộc tự động đấu tranh tư tưởng diễn ra vô cùng homosexual gắt xung quanh vấn đề danh lợi, y đức và chữ nhàn. Ông nghĩ: “Giả dụ mình làm cho có kết quả ngay thì sẽ bị danh lợi nó ràng buộc, ko làm cho sao về núi được”, về núi để được sống tự động do, thảnh thơi, chan hoà có thiên nhiên. “Lưng ko uốn, lộc nên từ là thế!”

Lương tâm bậc danh y lại nhắc nhở ông “nên dốc hết cả loại lòng thành, để nối tiếp loại lòng trung của ông cha mình new được”. Mẫu lòng thành mà ông nói tới là lương y như từ mẫu, là y đức coi việc chữa bệnh cứu người là lẽ sống cao đẹp. Vì thế, dù rằng quan Chánh đường có gợi ý nên dùng những vị thuốc “phát tán new xong”, dù rằng có 5, 6 vị lương y của 6 cung, 2 viện đang ngày đêm chầu chực xung quanh con bệnh, nhưng Lê Hữu Trác vẫn có chủ kiến riêng, lập luận riêng của mình:

“Tôi thấy thánh thể gầy, nguồn lại tế, sác. Thế là âm dương đều bị tổn hại, nay nên dùng thuốc thực bổ để bồi dưỡng tì và thận, cốt giữ loại cơ bản tiên thiên và làm cho nguồn gốc cho loại hậu thiên…”.

Qua ấy, ta thấy nhân tài và đức độ của Lê Hữu Trác, 1 đại danh y coi thường danh lợi, sống thanh bạch, thích nhàn, lấy việc trị bệnh cứu người, đạt lên trên hết, lên trước hết. Biệt hiệu “Lãn Ông” thực giàu ý nghĩa: ông già lười, lười làm cho quan và biếng danh lợi.

Đoạn văn “Vào phủ chúa Trịnh” thực hay và thú vị, ta cảm thấy như được tác giả dẫn đi xem cung điện Thăng Lengthy thời Lê – Trịnh. Đoạn văn cũng như toàn tác phẩm “Thượng kinh kí sự” vừa có giá trị văn chương vừa giàu giá trị lịch sử. Đoạn văn siêu giàu tính hiện thực, phản ánh chân thực cảnh vàng son nơi Trịnh phủ và cuộc sống xa hoa, phú quý của vua chúa, quan lại thời Lê – Trịnh. Phương pháp viết của Lãn Ông siêu đặc sắc hấp dẫn. Vừa tả, vừa nói, vừa lồng ý nghĩ cảm xúc, siêu chân thực, hóm hỉnh. Ngôn ngữ văn chương, ngôn ngữ đời thường, ngôn ngữ cung đình, ngôn ngữ chuyên môn về y học được tác giả dùng siêu sáng tạo, biến hoá.

“Vào phủ chúa Trịnh”, đoạn kí sự giàu chất thơ đã phản chiếu vào 1 tâm hồn đẹp, 1 nhân bí quyết cao quý.

Phân tách văn bản Vào phủ chúa Trịnh – Mẫu 2

Lê Hữu Trác là nhà y học, nhà văn nhà thơ lớn cuối thế kỉ XVIII. Trong sự nghiệp sáng tác văn học, tác phẩm “Thượng kinh kí sự” là tác phẩm nổi bật nhất của ông. Tác phẩm đã phơi bày hiện thực đời sống xã hội cuối thế kỉ XVIII, đặc biệt là đời sống xa hoa trong phủ chúa. Toàn bộ những nét vẽ ấy đã phác họa toàn bộ qua đoạn trích “Vào phủ chúa Trịnh”.

Mở đầu tác phẩm, tác giả thuật lại nguyên nhân nên vào phủ Chúa, thời kì được ghi lại hết sức chi tiết, tỉ mỉ: “Mồng 1 tháng 2. Sáng tinh mơ, tôi nghe tiếng gõ cửa siêu gấp. Tôi chạy ra mở…. Có thánh chỉ triệu cụ vào….”. Và tiếp ấy là khuôn cảnh trong phủ chúa lần lượt hiện ra dưới sự xem tỉ mỉ, kĩ lưỡng của tác giả.

Con đường vào phủ nên đi trải qua lần cửa, những hành lang quanh co nối nhau liên tục, trên từng cửa đều có người canh gác, lúc ra vào nên có thẻ, khuôn cảnh hết sức nghiêm trang, được bảo mật kĩ càng. Ko chỉ vậy dưới con mắt của Lê Hữu Trác ông còn tinh mắt nhận ra “đâu đâu cũng là cây cối um tùm, chim kêu ríu rít, danh hoa đua thắm; gió đưa thoang thoảng mùi vị hương”. Trước khuôn cảnh ấy tác giả đã nhận xét: “Bước chân tới đây new hay cảnh giàu sang của vua chúa thực khác hẳn người thường”. Lời nhận xét hết sức bình thản của tác giả nhưng đã phần nào bộc lộ thái độ phê phán trước cuộc sống xa hoa, hưởng lạc nơi đây.

Nhưng khuôn cảnh càng trở nên choáng ngợp lúc bước vào sâu trong phủ chúa, “những loại cây lạ lùng và những hòn đá kì lạ” mà ông chưa từng thấy lần lượt hiện ra trước mặt. Đồ vật dùng trong phủ chúa cũng hết sức đẹp đẽ, xa hoa: đồ nghi trượng đều được sơn son thếp vàng, trướng gấm, quyển bồng,… đây đều là những đồ đạc nhân gian chưa từng thấy, khiến cho Lê Hữu Trác “chỉ dám ngước mắt nhìn rồi lại cúi đầu đi”. Cảnh phủ chúa vô cùng tráng lệ, lộng lẫy, ko đâu sánh bằng, đây chính là thể hiện của cuộc sống xa hoa, cầu kì khác có cuộc sống đời thường. Track khuôn cảnh vàng son này lại tù hãm thiếu sinh khí và ngột ngạt. Khuôn cảnh khiến cho ta liên tưởng tới Vũ Trung tùy thuộc} bút của Phạm Đình Hổ có câu nhận xét: “Từng lúc đêm thanh cảnh vắng, tiếng chim kêu vượn hót ran khắp 4 bề, hoặc nửa đêm ồn ào như trận mưa sa gió táp, vỡ tổ tan đàn, kẻ thức giả biết ấy là triệu bất thường”. Khuôn cảnh ấy cũng là sự báo hiệu của đời sống trụy lạc của xã hội, triều đại đã đi vào mạt vận và chẳng bao nhiều ngày nữa sẽ tới hồi diệt vong.

Cung bí quyết sinh hoạt trong phủ chúa cũng hết sức khác thường. Lúc vào phủ chúa nên có thánh chỉ, qua từng lần cửa đòi hỏi thẻ, phủ chúa được bảo vệ siêu nghiêm ngặt. Kẻ hầu người hạ đông đúc, tấp nập, lúc tác giả lên cáng vào phủ chúa có “tên đầy tớ chạy đằng trước hét đường” và “cáng chạy như ngựa lồng”, còn trong phủ chúa “người giữ cửa truyền bá rộn ràng, người có việc quan tương quan như mắc cửi”. Phương pháp xưng hô hết sức kính cẩn, lễ phép “thánh thượng”, “đông cung thế tử” có 1 cậu bé chỉ hơn 6 tuổi, tôn ti trật tự động được thiết lập hết sức rõ ràng, chặt chẽ. Bầu ko khí khám bệnh hết sức trang nghiêm, khẩn trương, trước lúc vào khám, Lê Hữu Trác nên quỳ lạy 1 đứa trẻ dù rằng tuổi đã cao. Muốn xem thân hình thế tử nên có 1 viên quan tới xin phép cởi áo. Thủ tục vô cùng rườm rà, rắc rối. Qua ấy ta thấy được quyền uy tột đỉnh cùng có cuộc sống xa hoa tới cực điểm và sự lộng quyền của nhà chúa.

Xem Thêm  Hóa học 12 Bài 45: Hóa học và vấn đề môi trường Soạn Hóa học 12 trang 204

Trước cuộc sống xa hoa, nhưng yếm khí ấy ngay nagy lập tức tác giả đã chuẩn đoán được chính xác xuất xứ căn bệnh mà Thế tử mắc nên: “trên trong trốn màn che trướng phủ, ăn quá no, mặc quá ấm nên tạng phủ yếu đi”. Quả thực lời chuẩn đoán của ông vô cùng chính xác, do cuộc sống thừa thãi về vật chất mà lại thiếu đi sự vận động, sống trong ko gian tăm tối, ngột ngạt, thiếu khí trời khiến cho cho phủ tạng ngày càng yếu, người ngày 1 gầy mòn. Nhưng lúc bắt bệnh xong ông rơi vào tình thế khó xử, tin vào khả năng chữa bệnh của mình nhưng sợ bị danh lợi ràng buộc, ko tiếp tục cuộc sống tự động do tự động tại, ẩn dật mà ông yêu thích nữa; trường hợp ko chữa sẽ ko đúng có lương tâm người thầy thuốc. Và cuối cùng ông đã quyết định làm cho theo đúng lương y của người thầy thuốc, khám và chữa bệnh kỹ càng cho thế tử. Qua ấy ta thấy người Lê Hữu Trác là 1 lương y có tay nghề cao và tâm sáng luôn hết lòng vì người bệnh, đồng thời ông cũng là 1 người coi thường danh lợi.

Đoạn trích đã cho thấy nhân tài nghệ thuật đặc sắc trong ngòi bút kí sự của Lê Hữu Trác. Nghệ thuật miêu tả, ghi chép rõ nét, trung thực, tạo sự tin cậy nơi người đọc. Lựa chọn chi tiết tiêu biểu, ấn tượng qua quang cảnh phủ chúa, hình ảnh thế tử,… toàn bộ đều ngầm lên án, phê phán cuộc sống xa hoa nơi phủ chúa. Hài hòa hài hòa giữa tự động sự, miêu tả và biểu cảm tạo nên sự cuốn hút và nâng cao giá trị hiện thực cho tác phẩm. Giọng điệu châm biếm, hài hước nhẹ nhàng kín đáo cũng là 1 khía cạnh góp phần tạo nên sự thành công cho tác phẩm.

Qua đoạn trích Vào phủ chúa Trịnh, Lê Hữu Trác ko chỉ vẽ nên cuộc sống xa hoa nơi phủ chúa có cung bí quyết sinh hoạt hết sức rườm rà, cuộc sống đầy yếm khí trên nơi đây. Nhưng đồng thời sau những dòng chữ đấy còn cho thấy những nỗi niềm, cảm xúc của tác giả trước lối sống giàu sang, phú quý và tấm lòng, nhân bí quyết cao cả của 1 bậc lương y.

Phân tách văn bản Vào phủ chúa Trịnh – Mẫu 3

Văn mẫu lớp 11: Phân tích đoạn trích Vào phủ chúa Trịnh (2 Dàn ý + 12 Mẫu) Những bài văn mẫu lớp 11 hay nhất

Hải Thượng Lãn Ông – Lê Hữu Trác ko chỉ là 1 danh y nổi danh, mà còn là 1 tác giả có nhiều tác phẩm văn học có giá trị thời trung đại. Lê Hữu Trác để lại cho đời 1 sự nghiệp y học đồ sộ, nổi bật hơn cả là bộ Hải Thượng y tông tâm lĩnh được coi là bách khoa toàn thư về y học thế kỉ XVIII. Những tác phẩm của ông ko chỉ có giá trị về y học mà còn mang trong mình nhiều giá trị văn học sâu sắc vì đã ghi lại cảm xúc chân thực cùng như bộc lộ tâm huyết, đức độ của người thầy thuốc. Thượng kinh kí sự là tập kí sự nổi danh trong cuộc đời Lê Hữu Trác. Tác phẩm nói về cuộc sống xa hoa trong phủ chúa Trịnh và quyền uy thế lực nhà chúa cũng như những điều mắt thấy tai nghe nhân dịp được chúa Trịnh Sâm triệu vào chữa bệnh. Đoạn trích vào Trịnh phủ ko chỉ miêu tả cuộc sống xa hoa trên phủ chúa, mà còn biểu lộ rõ nét tâm hồn và nhân bí quyết của vị lương y tài hoa đức độ này.

Vào Trịnh phủ là đoạn trích nói lại sự việc tác giả được chúa Trịnh Sâm triệu vào chữa bệnh cho Đông Cung Thế tử Trịnh Cán. Qua đoạn trích, tác giả đã biểu lộ chân thực bức tranh sinh động về cuộc sống kiêu sa, vương giả và hiện thực cuộc sông nơi phủ chúa. Vào Trịnh phủ là 1 phần của tập Thượng kinh kí sự, là tác phẩm thuộc thế kỉ. Vì vậy đoạn trích là lời nói mộc mạc và chân thực, có ghi rõ thời kì Mồng 1 tháng 2, sáng tinh mơ và có sự việc: Có thánh chỉ triệu vào cung. Track điều làm cho cho chúng ta chú ý ấy là cảnh vàng son nơi phủ chúa hiện lẽn vô cùng rực rờ qua loại nhìn của tác giả. Ban đầu Lê Hữu Trác được hò chìm trong khuôn cảnh vườn phủ chúa: Tôi ngẩng đầu lên, đâu đâu cũng là cây cối um tùm, chim kêu ríu rít, danh hoa đua thắm, gió đung đưa thoang thoảng mùi vị hương. Cảnh vật đấy khiến cho cho ta có cảm giác, nơi đây là 1 khu vườn địa đàng nào ấy trên tiên giới trong những truyện cổ tích dân gian, chứ ko nên cảnh trên hiện thực mà tác giả nhìn thấy. Tiếp tới tác giả ghi lại những sự việc minh nhìn thấy: Những dãy hành lang quanh co nối nhau liên tục, người tương quan như mắc cửi. Đồng thời tác giả cũng bộc lộ những nét suy nghĩ chân thành lúc có việc liên quan được đặt chân vào 1 nơi mà chính tác giả cũng nghĩ mình đang trên trong mơ: Tôi nghĩ bụng: mình vốn con quan… Bước chân tới đây new hay loại cảnh giàu sang của vua chúa thực khác hẳn người thường. Điều này chứng tó thái độ ngỡ ngàng tới bất ngờ của tác giả. Khuôn cảnh giàu sang ấy là bên cạnh sức tưởng tượng của ông. Đứng trước cảnh đẹp đệ nhất trời Nam đấy, tâm hồn người thầy thuốc tràn ngập 1 cảm xúc chân thành cứa 1 tâm hồn nhạy cảm:

Lính nghìn cửa vác đòng nghiêm ngặtCả trời Nam sang nhất là đây…… Khác gì ngư phủ đào nguyên thủa nào.

Bản thân vốn là 1 con người ko màng danh lợi, nhưng đứng trước khuôn cảnh hoành tráng này, Lê Hữu Trác ko tỏ ra miệt thị, phản diện trong bí quyết nhìn nơi mà ông ko hề muốn tới này. Trái lại ông vẫn ngợi ca, vẫn ngập tràn xúc cảm trước vẻ đẹp tuyệt vời nơi đây, có được điều này là do Lê Hữu Trác là nhà thơ có tâm hồn giàu cảm xúc trước thiên nhiên, tạo vật, thế sự. Có 1 điều chúng ta nhận ra rằng ông nhìn và cảm nhận bằng con mắt khách quan, đứng trước cảnh đẹp thì ông ngợi ca, nhưng ko hoàn toán ngợi ca toàn bộ, dường như đằng sau những dòng thơ này vẫn ẩn chứa 1 nỗi niềm u hoài của tác giả:

Quê mùa cung cẩm chưa quen

Ông tự động coi mình là kẻ quê mùa lạc vào chốn cung đình, có khác gì Đào nguyên lạc vào chốn thần tiên. Cảnh thì đẹp đấy, nhưng lòng người nào có vui gì.

Đoạn trích là những trang kí sự giàu cảm xúc về cảnh giàu sang nơi phủ chúa và bệnh tình của thế tử. Nhưng kế bên những dòng hiện thực đấy, người đọc vẫn thấy toát lên trên toàn bộ là 1 tâm hồn, 1 nhân bí quyết cao đẹp của danh y Hải Thượng Lãn Ông. Vốn bản thân ko màng công danh, ông đã chọn nơi rừng núi yên tĩnh để sống cuộc sống ẩn dật, lấy chim muông làm cho bầu bạn, hoa cỏ làm cho niềm vui. Vậy nên mà Lê Hữu Trác dường như xa lạ trước cuộc sống cung đình. Tuy xa lạ nhưng ông ko hề ngơ ngác mà vẫn giữ được loại uy nghi, trầm tĩnh của 1 ẩn sĩ. Trước đội ngũ quan lại ko hề tỏ ra khúm núm, hay kiêu ngạo lúc danh tiếng của mình được nhiều người biết tới. Ngôn ngữ ông dùng thực khiêm nhường: Tôi là kẻ nơi quê mùa, làm cho sao biết được những vị trên nơi triều đình đông đúc như thế này. Ông còn dũng cảm chỉ ra sự ngu dốt của những quan thái y trong triều, ấy là việc ông ko nghe theo lời ngụ ý của quan chánh đường mà vẫn hành động theo lương tâm nghề nghiệp của mình, trình đơn thuốc lên thánh thượng. Ông cũng là người thấy được căn bệnh thừa mứa, ngu dốt của bọn trên phù chúa 1 bí quyết chính xác: Vì Thế tử trên trong chốn màn che trướng phủ… nên phủ tạng yếu đi. Chốn lầu son gác ngọc đấy đã làm cho cho con người trở nên hao mòn, mất hết nhuệ khí, lại chứa toàn bọn ngu dốt như quan chánh đường và những quan thái y chỉ lo dùng thuốc công phạt theo ý mình. Tỏ ta đây là hiểu biết nhưng chỉ làm cho cho thế tử ngày càng yếu đi. Thế tử chính là nạn nhân của sự ngu dốt, của sự thừa thãi quá mức nơi phủ chúa. Ấy cũng chính là những thể hiện rõ nét nhất của 1 triều đại suy đồi đã tới lúc mạt vận, diệt vong, là siêu phẩm của 1 chôn chỉ biết xu nịnh, ăn chơi phè phỡn ko lo cho cuộc sống của nhân dân lao động.

Phân tách bài Vào phủ chúa Trịnh – Mẫu 4

Chúng ta ko chỉ biết tới Lê Hữu Trác ko chỉ là 1 nhà nghiên cứu y học nổi danh mà chúng ta còn biết tới ông có tư bí quyết là 1 vị quan triều đình nhiều năm kinh nghiệm binh thư võ lược và là 1 nhà văn tài bố. Ông có biệt danh là Hải thượng lãn ông. Những tác phẩm của ông mang trong mình đậm màu sắc sắc của y học nhưng đồng thời nó cũng mang trong mình những giá trị văn học tiêu biểu. Thượng kinh kí sự là tập kí sự nổi danh trong cuộc đời Lê Hữu Trác. Tác phẩm nói về cuộc sống xa hoa trong phủ chúa Trịnh và quyền uy thế lực nhà chúa cũng như những điều mắt thấy tai nghe nhân dịp được chúa Trịnh Sâm triệu vào chữa bệnh. Đoạn trích vào phủ chúa Trịnh ko chỉ miêu tả cuộc sống xa hoa trên phủ chúa, mà còn biểu lộ rõ nét tâm hồn và nhân bí quyết của vị lương y tài hoa đức độ này.

Tác phẩm viết theo thể kí sự. Kí là 1 thể văn xuôi tự động sự khá phát triển thành từ thời kì văn học trung đại. Tác phẩm kí thường có cốt truyện là sự thực cuộc sống. Người viết kí trung thành có sự thực, khai thác sự thực theo ý kiến cá nhân. Kí là thể văn xuôi tự động sự có sự hài hòa nhuần nhuyễn giữa sự thực lịch sử và cảm xúc của người viết.Đoạn trích được viết bằng chữ Hán miêu tả quang cảnh trên kinh đô, cuộc sống xa hoa trong phủ chúa và quyền uy thế lực của nhà chúa qua những điều mắt thấy tai nghe nhân dịp là Lê Hữu Trác được chúa Trịnh sâm triệu về kinh đô chữa bệnh cho chúa và thế tử Trịnh Cán. Tác phẩm còn biểu lộ thái độ kinh thường danh lợi của tác giả.

Đoạn văn trước tiên tác giả miêu tả lên 1 bức tranh quang cảnh bên bên cạnh phủ chúa Trịnh. Quang cảnh đấy được tác giả đi miêu tả từ bao quát tới cụ thể từ bên cạnh vào trong. Tính chất kí trong bút pháp của Lê Hữu Trác biểu lộ rõ trên bí quyết ghi tỉ mỉ sự việc, thời kì. Và cứ thế hình ảnh phủ chúa Trịnh hiện lên qua loại nhìn của tác giả thực sa hoa,tráng lệ. Nào là ngẩng đầu lên, đâu đâu cũng là cây cối um tùm, chim kêu ríu rít, danh hoa đua thắm, gió đung đưa thoang thoảng mùi vị hương. Cảnh vật đấy khiến cho cho ta có cảm giác, nơi đây là 1 khu vườn địa đàng nào ấy trên tiên giới trong những truyện cổ tích dân gian. Rồi lại tới những dãy hành lang quanh co nối nhau liên tục, người tương quan như mắc cửi. Đồng thời tác giả cũng bộc lộ những nét suy nghĩ chân thành lúc có việc liên quan được đặt chân vào 1 nơi mà chính tác giả cũng nghĩ mình đang trên trong mơ. Tác giả cứ ngẫm mình như 1 tên nhà quê nghèo nàn lạc hậu lạc vào 1 chốn bồng lai tiên cảnh như thế này. Vốn ko màng tới danh lợi nhưng tác giả vẫn ko thể ko thốt lên lời khen cho vẻ đẹp nơi đây. Tới hậu hậu mã thì lại càng đẹp hơn nào là cột và bao lươn lượn vàng, nào là nhà đại đường cũng vàng nốt, toàn bộ những cột đều vàng hết, nhìn vừa trang trọng cổ kính lại vừa đẹp nên thơ. Vào nội cung cảnh càng xa hoa tráng lệ: trường gấm, màn là, xập vàng, ghế rồng, hương hoa ngào ngạt…tất thảy những thứ đấy làm cho cho phủ chúa thêm lung linh huyền ảo biết bao nhiêu. Tác giả ngẫu hứng làm cho nên mấy câu thơ về phủ chúa Trịnh:

“Lính nghìn cửa vác đòng nghiêm ngặtCả trời Nam sang nhất là đây…… Khác gì ngư phủ đào nguyên thuở nào.”

Chính vì những sang giàu như thế mà nhân dân nên cực khổ biết bao nhiêu. Điều đã cho thấy chúa Trịnh Sâm ko hề mảy could tới cuộc sống của nhân dân chỉ biết bóc lột họ để xây nên những thành quách cột vàng đẹp như thế này. Cây cối chim kêu, cột vàng… mọi thứ đấy ko biết là bao nhiêu mồ hôi nước mắt của nhân dân. Những cung bí quyết trong cung cũng cho thấy phủ chúa là nơi tôn kính vô cùng, những người lính trên ấy từng người 1 việc, lời lẽ thì hết sức cung kính. Thế tử chỉ là 1 đứa bé 6 tuổi nhưng muốn thế tử cởi áo để khám bệnh thì ngự y nên lạy 4 loại new được khám. Tới lúc tác giả được mời cơm thì than ôi toàn những món của ngon vật lạ.

Có thể thấy chúa trịnh là nơi siêu nguy nga lộng lẫy nhưng tác giả cũng phê phán thói sống quá giàu sang, quá toàn bộ tiện nghi mà thiếu đi sinh khí tự động do. Chính ấy là nguyên nhân gây ra bệnh của thế tử.

Vì Thế tử trên trong chốn màn che trướng phủ… nên phủ tạng yếu đi. Chốn lầu son gác ngọc đấy đã làm cho cho con người trở nên hao mòn, mất hết nhuệ khí, lại chứa toàn bọn ngu dốt như quan chánh đường và những quan thái y chỉ lo dùng thuốc công phạt theo ý mình. Tỏ ta đây là hiểu biết nhưng chỉ làm cho cho thế tử ngày càng yếu đi. Thế tử chính là nạn nhân của sự ngu dốt, của sự thừa thãi quá mức nơi phủ chúa. Ấy cũng chính là những thể hiện rõ nét nhất của 1 triều đại suy đồi và diệt vong. Ông hiểu rõ căn bệnh thế tử nhưng sợ chữa khỏi ngay sẽ bị giữ lại bên chúa, bị công danh trói buộc, thế nhưng trường hợp chữa bệnh cầm chừng cho thái tử thì lại ko đúng có lương tâm của người thầy thuốc vì thế cho nên ông quyết định chữa bệnh cho thế tử. Mặc cho những ý kiến khác của những ngự y ông vân quyết giữ vững lập trường của mình.

Đoạn trích đã vẽ nên bức tranh sinh động, đầy tính hiện thực về cuộc sống xa hoa, quyền uy của chúa Trịnh qua ấy bộc lộ thái độ coi thường danh lợi của tác giả. Qua ấy ta càng thấy lối sống xa hoa của những bậc vua chúa ngày xưa và thêm kính trọng người thầy thuốc, nhà kí sự tài bố Hãi Thượng Lãn Ông.

Phân tách bài Vào phủ chúa Trịnh – Mẫu 5

Thời xưa những người tài nhiều năm kinh nghiệm thì thường chúa ghét vòng danh lợi họ chỉ giúp vua 1 thời kì rồi về trên ẩn có nhân dân trợ giúp nhân dân trong cuộc sống hàng ngày. Nguyễn Bỉnh Khiêm có câu:

“Ta dại ta tìm nơi vắng vẻNgười khôn người tới chốn lao xao”

Có thể bảo rằng sự lánh đục tìm trong đấy là bí quyết xuất xử của biết bao nhiêu bậc nho sĩ, người tài. Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác cũng vậy, chúng ta được biết tới ông là 1 người lười làm cho quan, biếng danh lợi. Về trên ẩn ông ko những là 1 người thầy thuốc nhiều năm kinh nghiệm mà còn là 1 nhà văn. Tác phẩm tiêu biểu của ông được nhiều người biết tới là tác phẩm vào phủ chúa Trịnh. Trong tác phẩm này Lê Hữu Trác đã phê phán những thói ăn chơi sa đọa của bậc vua chúa. Nơi đây ko khác gì cho những bậc thánh trên.

Đoạn trích được rút trong tập thượng kinh kí sự, là 1 quyển cuối cùng trong bộ Hải thượng y tông tâm lĩnh, đánh dấu sự phát triển thành của văn học ( Văn xuôi tiếng Việt, thể ký). Tác phẩm ghi nhận những điều mắt thấy tai nghe lúc tác giả được mời vào kinh chữa bệnh cho Thế tử Cán cho tới lúc ông về lại Hương Sơn.

Vào phủ chúa trịnh ghi lại thời điểm: Sau khoản thời gian ông vào kinh, đang tá túc tại nhà Quận Huy Hoàng Đình Bảo thì ông được mời vào phủ chúa Trịnh để xem bệnh cho Thế tử Cán. Đây là lần trước tiên ông bước chân vào chốn thâm nghiêm này.

Nhà văn đi vào chữa bệnh cho thái tử Trịnh Cán và thu vào mắt mình loại quang cảnh và cung bí quyết trong phủ chúa Trịnh.

Trước hết là quang cảnh trong phủ chúa Trịnh, thu vào mắt tác giả là những quang cảnh của cây cối um tùm, chim kêu ríu rít, danh hoa đua thắm. quả thực đây là 1 nơi sang trọng hàng đầu thiên hạ. Vào phủ chúa nên trải qua biết bao nhiêu là cửa sự trang nghiêm nơi đây thực sự khiến cho cho người ta rụt rè chân bước ” Hậu mã quân thúc trực” để cho chúa sai việc. Bên trong cửa phủ thì có những “đại đường”, “quyền bổng”, “gác tía” có kiệu son, võng nghi lộng lẫy. toàn bộ mọi thứ đều được mạ vàng. Từ những cái cột cho tới những mâm bát chén cũng đều như được dát vàng. Tại đây ta thấy được những cuộc sống xa hoa trong phủ chúa. Ko hiểu tại sao sống trong cảnh giàu sang vinh hoa đấy mà Trịnh Cán lại có thể bị bệnh cơ chứ.

Mẫu sự sang trọng đấy được nhà văn miêu tả và nhận xét là “những đồ đạc nhân gian chưa từng thấy”. Tới nội cung của Thế tử thì nên qua biết mấy lần trướng gấm. Trong căn phòng của thế tử cũng có nhiều thứ siêu sang trọng mà người đời mấy ai được xem qua. Nào là trướng là gấm rồi lại tới những sập cũng sơn son thiếp vàng, ghế rồng hương hoa bay ngào ngạt. Có thể nói đây chính là thiên đường trên mặt đất ko đâu sánh bằng loại vẻ nguy nga lộng lẫy đấy. Thực sự là khiến cho cho người ta đau lòng vì lúc nhân dân thì đang khổ sở có cuộc sống thì chúa loại người mà đứng ra cai quản lại có thể ăn chơi xa đọa trước những vất vả của nhân dân như vậy. Thử hỏi rằng triều đại đấy loại trị được bao nhiêu nhiều ngày, ngồi mát ăn bát vàng ko lo cho dân chúng thì liệu có bền được ko?.

Ko chỉ quang cảnh mà tới cung bí quyết trong cung cũng được nhà văn chú ý miêu tả. nào là “đầy tớ chạy trước hết đường”, rồi lại tới “người giữ cửa truyền báo rộn ràng, người có việc quan tương quan như mắc cửi”. Quả thực đây đúng là 1 chốn lao xao mà Nguyễn Bỉnh Khiêm nói. Lời nói của mọi người lúc nhắc tới thế chúa và thế tử đều siêu cung kính, lễ độ. Riêng chúa Trịnh lúc nào cũng có những cung tần mĩ nữ xung quanh để hầu hạ. Chúa giống như những bậc thánh khiến cho cho nhà văn cũng ko được gặp mặt chúa mà chỉ làm cho theo chỉ dẫn để vào cung thăm bệnh cho thế tử Trịnh Cán mà thôi. Lúc xem bệnh xong thì ko được trao đổi có chúa mà nên viết giấy khai đưa lên. Còn riêng phần thế tử thì lúc bị bệnh lại có siêu nhiều tầm 7, 8 ngự y thúc tục vây quanh. Ko những thế trường hợp muốn khám bệnh cho thế tử thì những ngự y nói cả đã già nhiều rồi cũng nên quỳ lạy dưới 1 đứa trẻ con. Ko chỉ vậy mà người gọi chúa Trịnh là thánh thượng, những chữ “thánh” đấy nên chăng chúa Trịnh đang quá lạm dụng quyền hành của mình.

Trước những quang cảnh và cung bí quyết trong phủ chúa đấy khiến cho cho tác giả biểu lộ ý kiến của mình. Tác giả dửng dưng trước những hấp dẫn của giàu sang phú quý bởi vì nó được xây đắp bởi xương máu của nhân dân làm cho ra. Và tác giả dùng những câu văn biểu lộ sự ko đồng tình của cảnh sống xa hoa nơi đây. Qua bí quyết nói mỉa mai châm biếm của tác giả, ta thấy : Sự lộng quyền của nhà chúa có quyền uy tối thượng và nếp sống hưởng thụ vô cùng xa hoa của chúa Trịnh cùng gia đình; sự thực bù nhìn của vua Lê lúc đấy. Thế tử Trịnh Cán bị bệnh là do nơi đây quá toàn bộ khiến cho cho con người ko thể khỏe mạnh bình thường được. Lúc những ngự y ko đồng tình có đơn thuốc mà tác giả kê thì ông đã nhất quyết bảo vệ đơn thuốc đấy. Chính vì thế mà những ngự y khác nên khâm phục trước tri thức và nhân tài của nhà văn.

Phân tách bài Vào phủ chúa Trịnh – Mẫu 6

Văn mẫu lớp 11: Phân tích đoạn trích Vào phủ chúa Trịnh (2 Dàn ý + 12 Mẫu) Những bài văn mẫu lớp 11 hay nhất

Thượng kinh kí sự là 1 tập bút ký siêu hiếm và quý trong văn học cổ Việt Nam thế kỉ XVIII. Tác phẩm viết bằng chữ Hán nói lại tỉ mỉ 1 chuyến đi của Lê Hữu Trác được triệu từ quê hương Hà Tĩnh ra kinh đô chữa bệnh cho chúa Trịnh Sâm và cho thế tử Trịnh Cán.

Đoạn trích nói lại 1 chuyến đi, theo trình tự động ko gian như ta thường gặp trong những du kí, từ ko gian vòng bên cạnh là phù chúa tới ko gian bên trong là cung chúa. Từ nhà trọ tới cửa phủ chúa, tác giả đã thấy gì? Nét nổi bật là người đầy tớ của quan đầu triều Hoàng Đình Bảo: anh ta gõ cửa siêu gấp, thở hổn hển báo tin có thánh chỉ triệu Lê Hữu Trác vào chầu ngay, rồi chạy đằng trước cáng hét đường, cáng chạy như ngựa lồng… Tại sao? Vì có lệnh chúa, để thực hành lệnh chúa, đủ biết quyền uy của chúa Trịnh gớm ghê tới mức như thế nào.

Từ cửa phủ đi sâu vào bên trong, quang cảnh ra sao? Tác giả miêu tả khách quan bằng những chi tiết chính xác, tinh tế, kèm đôi nhận xét kín đáo, có vẻ ko phê phán gì cả, nhưng tự động nó bức tranh khách quan đấy lại có ý nghĩa phê phán sâu sắc. Lê Hữu Trác được dẫn từ cửa phủ vào điếm Hậu Mã tới Phòng Chè, rồi lại từ Phòng Chè ra điếm Hậu Mã, chờ có lệnh new được vào cung chúa. Dọc đường đi vào đi ra, Lê Hữu Trác đã có những cảm nhận gì về loại Phủ Chúa thâm nghiêm kín cổng này?

1 nơi thâm nghiêm đầy quyền uy có nhiều cửa và nhiều vệ sĩ canh gác, đi 1 bước nên có người dẫn đường, qua từng cửa đểu có người giữ thẻ. 1 cảnh giàu sang xa hoà khác thường, tột độ có những vườn cảnh ríu rít chim kêu, rực rỡ hoà quý, ngào ngạt hương thơm, những nhiều ngày đài lớn lớn cao rộng lộng lẫy màu sắc sắc, chói lọi sơn son thiếp vàng. Tác giả đặc tả điếm Hậu Mã, nhà Đại Đường và Phòng Chè để phơi bày toàn bộ loại xa hoà, phức tạp, kiểu bí quyết trong Phủ Chúa: điếm Hậu Mã chỉ là nơi ghi tạm của quan Chánh đường đứng đầu triều mà cũng xây dựng phức tạp, bao lơn lượn vòng, toàn cây lạ đá quý, bữa cơm trên đây toàn mâm vàng chén ngọc, của ngon vật lạ.

Xem Thêm  Lịch sử 7 Bài 15: Nước Đại Ngu thời Hồ (1400 - 1407) Soạn Sử 7 trang 74 sách Kết nối tri thức có cuộc sống

Nhà Đại Đường là ngôi nhà lớn cao rộng, đồ nghi trượng đều sơn son thếp vàng, có kiệu để chúa đi, sập để chúa ngồi, cả võng điểu để chúa nằm. Phòng Chè là 1 lầu son gác tía, dành riêng để chúa con ốm o bệnh tật ra uống thuốc. Miêu tả khách quan là chính, đôi chỗ tác giả thoáng kín đáo nhận xét: ‘Tôi nghĩ bụng… cánh giàu sang của vua chúa thực khác hẳn người thưởng!… Trước sập và 2 bên bày bàn ghế, những đồ đạc nhân gian chưa từng thấy… Mâm vàng, chén bạc, đồ ăn toàn là của ngon vật lạ, tôi hiện nay} new biết loại phong vị của nhà đại gia’. Quả là 1 cuộc sống đế vương xa lìa, xa bí quyết nhân dân 1 trời 1 vực.

1 cảm nhận sâu sắc khác nữa của Lê Hữu Trác, bên cạnh cảnh vàng son kiêu sa tột độ, quyền uy gớm ghê của vua chúa, là cảnh luồn cúi của những ai đem thân vào đây hầu hạ. Tác giả ko nói ra, để sự việc tự động nó nói lấy. trên Phòng Chè 7 8 lương y của 6 cung, 2 viện, ngày đêm chầu chực để hầu thuốc cho chú bé con ốm yêu gọi là Thế tử Trịnh Cán, toàn bộ đểu khúm núm kính sợ quan Chánh đường, quan có ngồi thì mọi người new dám ngồi theo thứ tự động. Bản thân tác giả là 1 danh y được triệu vào chữa bệnh cho chúa mà vẫn chưa được phép gập ngay bệnh nhân, nên tạm quay ra điếm Hậu Mã. Vì 1 lí do vừa khôi hài vừa xúc phạm con người: Trịnh Sâm đang mải vui vầy có cung tần mĩ nữ, chưa cho phép danh y vào chầu. Oai quyền của vua chúa lớn lớn quá, con người vào đây hầu hạ thành bé bé quá.

Tới lúc được dẫn vào cung chúa, Lê Hữu Trác có dịp mắt thấy tai nghe nhiều điều bí hiểm trong thâm cung, nghĩ đời ko thể biết được. Ông nói tỉ mỉ, khách quan, ko 1 lời bình luận,chọn những chi tiết tự động nó nói được nhiều nhất cảnh và người nơi đây. Cảnh thực lạ: lối đi tối om, ko có cửa ngõ, qua tới 5 6 lần màn gấm che bí quyết thì tới 1 phòng rộng có ánh sáng nhưng ko nên ánh sáng mặt trời mà toàn ánh nến và đèn sáp, ngồi trên sập thếp vàng là 1 chú bé áo đỏ, 1 lá màn che ngang phía sau, thấp thoáng cung nữ và lớn bé tiếng người – cảnh xa hoa tột độ nhưng kì quái, thâm cung mà như 1 âm cung bí quyết biệt trần thế.

Người cũng thực lạ: tác giả tập trung miêu tả Thế tử Trịnh Cán, người được Trịnh Sâm chọn nối nghiệp cai quản đất nước trị vì thiên hạ. Lê Hữu Trác nói lại giọng siêu nghiêm trang, có phần kính cẩn (tôi nín thở đứng chờ trên xa… tôi khúm núm tới trước của sập xem nguồn,…) nhưng tự động bản thân người và cảnh, dưới ngòi bút của ông, vẫn toát ra 1 loại gì vừa ngộ nghĩnh vừa tức cười, vừa bệnh hoạn. Ngộ nghĩnh có ông chúa tí hon mặc áo đỏ ngồi trên sập vàng, giữa 1 thế giới gấm vóc vàng son, kẻ hầu người hạ. Tức cười có hình ảnh ông chúa trẻ con, thấy Lê Hữu Trác cúi lạy ‘ông’ 4 lạy theo lệnh của quan Chánh Đường, khoái chí cười ‘han’ 1 lời khen siêu con nít: ‘Ông này lạy khéo’. Bệnh hoạn có hình ảnh ông chúa bé ‘da mặt khô, rốn lồi lớn, gân xanh, chân tay gầy gò’ – chưa nói chúa cha là Trịnh Sâm hoang dâm vô độ, sức tàn lực kiệt, sợ nắng sợ gió, sợ cả ánh sáng mặt trời – cha con sống trong thâm cung, gấm vóc phủ kín, thắp sáng toàn bằng nến và đèn sáp.

Tóm lại, Lê Hữu Trác có tài xem, biết chọn những chi tiết đặc sắc, miêu tả khách quan và tỉ mỉ, đã vẽ ra 1 bức tranh hiện thực siêu chân thực, kín đáo phê phán 1 triều chính suy đồi:

– Người cầm quyền sống xa hoà, xa bí quyết, xa lìa nhân dân quần chúng.

– Người cầm quyền ko còn khả năng cầm quyền.

– Cuộc sống luồn cúi, mất tự động do của những kẻ ham danh lợi đem thân vào hầu hạ trong phủ chúa.

Đoạn văn ‘Vào Trịnh phủ’ ko chỉ vẽ ra 1 bức tranh hiện thực có ý nghĩa phê phán sâu sắc, nó còn bước đầu ghi lại 1 cuộc đấu tranh nôi tâm trong con người Lê Hữu Trác quanh vấn đề tự động do và danh lợi. Là 1 danh y, ông đã tìm ra nguyên nhân bệnh tật và bí quyết chữa bệnh cho Trịnh Cán. Điểu lạ là ông ko mừng mà lại lo (trường hợp mình làm cho có kết quả thì sẽ bị danh lợi nó ràng buộc, ko làm cho sao về núi được). Ông lo bệnh khỏi, chúa sẽ thưởng danh lợi, giữ ông lại kinh đô, ko thể trở về cuộc đời tự động do dân dã trong núi. Vấn để ông lo lắng là vấn để tự động do và danh lợi. Giải quyết vấn đề thế nào cho đúng?

Lúc đầu, ông định bốc 1 thứ thuốc ko trúng bệnh nhưng ko có hại cho bệnh nhân, bệnh ko khỏi, chúa sẽ ko dùng nữa và ông sẽ được tự động do (‘chị hằng ta dùng phương thuốc hòa hoãn, trường hợp ko trúng thì ko sai bao nhiêu’). Sở hữu lương tâm người thầy thuốc ông đã nên trải qua 1 cuộc đấu tranh tư tưởng homosexual go, phức tạp, cuối cùng ông đã thay thế đổi ý kiến. Sau đơn thuốc trước tiên chúa Trịnh hiểu rõ nhân tài của ông, ban thưởng và giao cho ông thẻ đi đêm để có thể đi lại túc trực trong Phủ chúa thì ông cáo ốm ko vào nữa. Ông xin phép ra khỏi nhà quan Chánh Đường, tìm chỗ trên bên cạnh làm cho thuốc sinh sống, thay thế đổi chỗ trên nhiều lần, che tên dấu tiếng để khỏi nên tiếp xúc có những quan lớn chức lớn. Ông làm cho nhiều thơ gửi quan Chánh Đường để bày tỏ ý chí của mình, kì cho quan Chánh Đường nên nản, biết rằng ko ép buộc được ông, đành nên xin có chúa Trịnh, cho ông được trở về quê quán sống cuộc đời tự động do.

Tóm lại ‘Thượng kinh kí sự’ của Lê Hữu Trác là 1 tác phẩm văn xuôi cổ Việt Nam có giá trị lịch sử và giá trị văn học đáng quý. Tác phẩm viết theo thể kí có người thực việc thực, nó có giá trị đặc biệt trên những trang miêu tả khách quan, để sự việc tự động nó nói lấy, đoạn trích ‘Vào Trịnh phủ’ có giá trị trên chỗ:

– Giúp ta 1 tài liệu quý về thời vua Lê – chúa Trịnh.

– Phản ánh chi tiết và phê phán kín đáo cảnh giàu sang xa hoà, quyền uy gớm ghê của chúa Trịnh sống xa đi nhân dân, người cầm quyền ko còn khả năng cầm quyền.

– Biểu lộ 1 tâm hồn cao thượng, khao khát cuộc sống tự động do bên cạnh vòng danh lợi.

Phân tách bài Vào phủ chúa Trịnh – Mẫu 7

Hải Thượng Lãn Ông – Lê Hữu Trác ko chỉ là 1 danh y nổi danh, mà còn là 1 tác giả có nhiều tác phẩm văn học có giá trị thời trung đại. Lê Hữu Trác để lại cho đời 1 sự nghiệp y học đồ sộ, nổi bật hơn cả là bộ Hải Thượng y tông tâm lĩnh được coi là bách khoa toàn thư về y học thế kỉ XVIII. Những tác phẩm của ông ko chỉ có giá trị về y học mà còn mang trong mình nhiều giá trị văn học sâu sắc vì đã ghi lại cảm xúc chân thực cùng như bộc lộ tâm huyết, đức độ của người thầy thuốc. Thượng kinh kí sự là tập kí sự nổi danh trong cuộc đời Lê Hữu Trác. Tác phẩm nói về cuộc sống xa hoa trong phủ chúa Trịnh và quyền uy thế lực nhà chúa cũng như những điều mắt thấy tai nghe nhân dịp được chúa Trịnh Sâm triệu vào chữa bệnh.

“Vào phủ chúa Trịnh” là 1 đoạn trích được rút ra từ “Thượng thư kí sự” của tác giả Hải Thượng Lãn Ông – Lê Hữu Trác. Tác phẩm nói về cuộc sống xa hoa trong phủ chúa Trịnh cũng như quyền uy thế lực nhà chúa cũng như những điều mắt thấy tai nghe nhân dịp được chúa Trịnh Sâm triệu vào chữa bệnh. Đoạn trích Vào phủ chúa Trịnh ko chỉ miêu tả cuộc sống xa hoa trên phủ chúa, mà còn biểu lộ rõ nét tâm hồn và nhân bí quyết của vị lương y tài hoa đức độ này.

Tác phẩm viết trong bối cảnh lúc những vị quan thanh liêm đều tìm bí quyết lui về trên ẩn giữ được lối sống thanh cao của mình. Chính vì những người tài nhiều năm kinh nghiệm thì thường chúa ghét vòng danh lợi họ chỉ giúp vua 1 thời kì rồi về trên ẩn có nhân dân trợ giúp nhân dân trong cuộc sống hàng ngày. Bao nhiêu bậc nho sĩ, người tài. Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác cũng vậy, chúng ta được biết tới ông là 1 người lười làm cho quan, biếm danh lợi. Về trên ẩn ông ko những là 1 người thầy thuốc nhiều năm kinh nghiệm mà còn là 1 nhà văn. Trong tác phẩm “Vào phủ chúa Trịnh” này Lê Hữu Trác đã phê phán những thói ăn chơi xa đọa của bậc vua chúa. Nơi đây ko khác gì cho những bậc thánh trên.

Đoạn trích “Vào phủ chúa Trịnh” ghi lại thời điểm sau thời điểm Hải Thượng Lãn Ông vào kinh, đang tá túc tại nhà Quận Huy Hoàng Đình Bảo thì ông được mời vào phủ chúa Trịnh để xem bệnh cho Thế tử Cán. Đây là lần trước tiên ông bước chân vào chốn thâm nghiêm này. Qua đây tác giả có thời cơ chiêm ngưỡng và chứng kiến sự giàu có xa hoa và cung bí quyết làm cho việc nơi phủ chúa. Trước hết là quang cảnh trong phủ chúa Trịnh, đập ngay vào mắt tác giả là những quang cảnh của cây cối um tùm, chim kêu ríu rít, danh hoa đua thắm. Quả thực đây là 1 nơi sang trọng hàng đầu thiên hạ. Xung quanh ấy vào phủ chúa nên trải qua biết bao nhiêu là cửa, sự trang nghiêm nơi đây thực sự khiến cho cho người ta rụt rè chân bước “Hậu mã quân thúc trực” để cho chúa sai việc. Ko chỉ giới hạn lại ấy bên trong cửa phủ thì có những “đại đường”, “quyền bổng”, “gác tía” có kiệu son, võng nghi lộng lẫy, toàn bộ mọi thứ đều được mạ vàng. Từ những cái cột cho tới những mâm bát chén cũng đều như được dát vàng. Cuộc sống trên đây quả thực xa hoa hàng đầu.

Sự sang trọng mà hiện diện trong phủ chúa được tác giả miêu tả và nhận xét là “những đồ đạc nhân gian chưa từng thấy”. Lúc tác giả bước chân tới nội cung của thế tử thì nên bước qua mấy lần trướng gấm. Trong căn phòng của thế tử cũng có nhiều thứ siêu sang trọng mà người đời mấy ai được xem qua. Trướng gấm, những sập cũng sơn son thiếp vàng, ghế rồng hương hoa bay ngào ngạt. Sự giàu có của phủ chúa ko thể nói hết trong 1 2 câu, có thể những gì viết ra chỉ lột tả hết 1 phần của sự nguy nga tráng lệ nơi đây. Cảnh tượng đấy thực sự là khiến cho cho người ta đau lòng vì lúc nhân dân thì đang khổ sở có cuộc sống thì chúa loại người mà đứng ra cai quản lại có thể ăn chơi xa đọa trước những vất vả của nhân dân như vậy.

Ko chỉ có quang cảnh trên đây lộ vẻ xa hoa mà ngay cả tới người hầu kẻ hạ cũng ra vào nờm nợp “đầy tớ chạy trước hết đường”, rồi lại tới “người giữ cửa truyền báo rộn ràng, người có việc quan tương quan như mắc cửi”. Lời nói của mọi người lúc nhắc tới thế chúa và thế tử đều siêu cung kính, lễ độ. Riêng có chúa Trịnh lúc nào cũng có những cung tần mĩ nữ xung quanh để hầu hạ. Chúa giống như những bậc thánh khiến cho cho tác giả cũng khó mà gặp mặt chúa mà chỉ làm cho theo chỉ dẫn để vào cung thăm bệnh cho thế tử Trịnh Cán mà thôi. Lúc xem bệnh xong thì ko được trao đổi có chúa mà nên viết giấy khai đưa lên. Còn riêng phần thế tử thì lúc bị bệnh lại có siêu nhiều tầm 7, 8 ngự y thúc tục vây quanh. Cung bí quyết khám bệnh trên phủ chúa, những ngự y trên đây, muốn khám bệnh cho con chúa thì đều nên quỳ lạy dưới chân của 1 đứa bé. Ko chỉ vậy mà người gọi chúa Trịnh là thánh thượng, những chữ “thánh” đấy nên chăng chúa Trịnh đang quá lạm dụng quyền hành của mình.

Những ý kiến của tác giả cũng được bộc bạch qua bí quyết miêu tả quang cảnh và cung bí quyết trên trong phủ chúa Trịnh. Những câu văn của tác giả như dửng dưng trước sự hấp dẫn của giàu có xa hoa nơi đây và giọng điệu trong đoạn trích biểu lộ thái độ ko đồng tình mà lớn hơn là trái ngược có những gì lẽ ra 1 người cận thần mong muốn nhận bổng lộc nên làm cho. Qua bí quyết nói mỉa mai châm biếm của tác giả, ta thấy: Sự lộng quyền của nhà chúa có quyền uy tối thượng và nếp sống hưởng thụ vô cùng xa hoa của chúa Trịnh cùng gia đình; sự thực bù nhìn của vua Lê lúc đấy.

Qua đoạn trích “Vào phủ chúa Trịnh”, tác giả đã phơi bày cuộc sống xa hoa trên đây cũng như cung bí quyết của con người trong phủ chúa. Sự xa hoa đấy ko nên là 1 lời khen ngợi, ca ngợi sự nguy nga trên đây mà chính là nói lên sự thực sự tráng lệ ấy là chính nhân dân khổ cực bị chúa bóc lột tới tận xương hay ko.

Phân tách bài Vào phủ chúa Trịnh – Mẫu 8

Kí là thể loại văn xuôi tự động sự dùng để ghi chép những sự việc có thực và bộc lộ tình cảm, tư tưởng của người viết phản ánh hiện thực cuộc sống theo bí quyết riêng của mình. Nhắc tới thể kí ko thể ko nhắc tới Lê Hữu Trác 1 danh y nổi danh có bộ Hải Thượng y tông lĩnh cuốn bách khoa toàn thư về y học, đồng thời cũng là 1 nhà văn có tác phẩm “Thượng kinh kí sự” được nhiều người biết tới. Tác phẩm đánh dấu sự trưởng thành của thể kí có nội dung nói về cuộc sống xa hoa cùng có quyền uy thế lực trong phủ chúa. Tiêu biểu là đoạn trích “Vào phủ chúa Trịnh” nằm trên phần đầu đã ghi chép trung thực về sự giàu sang, thâm nghiêm trong Trịnh phủ, qua ấy cho thấy nhân bí quyết và tâm hồn của 1 nhà y học, nhà văn học.

Mở đầu đoạn trích là sự kiện được ghi chép lại “Mùng 1 tháng 2” có thánh chỉ triều tác giả vào phủ chữa bệnh cho Đông Cung Thế tử Trịnh Cán. Mặc dầu là con nhà quan vốn “sinh trưởng trên chỗ phồn hoa” chỗ nào trong cấm thành cũng đã từng biết nhưng đây là lần trước tiên ông được vào phủ chúa.

Quang cảnh Trịnh phủ tráng lệ, nguy nga được tác giả xem và cảm nhận qua loại nhìn trước tiên “Đâu đâu cũng là cây cối um tùm, chim kêu ríu rít, danh hoa đua thắm, gió đưa thoang thoảng mùi vị hương” cảnh vật nơi đây như chốn bồng lai tiên cảnh, thơ mộng, hữu tình làm cho đắm say lòng người. Tiếp ấy là “Dãy hành lang quanh co nối nhau liên tục” những người giữ cửa truyền báo rộn ràng, người có việc quan thì tương quan như cửi. 1 loại nhìn bao quát từ cận cảnh tới viễn cảnh đâu đâu cũng biểu lộ sự giàu sang tới ngỡ ngàng. Tác giả như bất ngờ mà thốt lên những vần thơ ghi lại cảm xúc của mình trước loại đẹp lộng lẫy:

“Lính nghìn cửa vác đòng nghiêm ngặtCả trời Nam sang nhất là đâyLầu từng gác vẽ tung mâyRèm châu, hiên ngọc, bóng mai ánh vàoHoa cung tháng ngạt đưa tớiVườn ngự nghe vẹt nói đòi phen”

Vốn là 1 con người “lánh đục tìm trong” nhưng đứng trước cảnh đẹp nơi đây tác giả ko hề miệt thị mà ngược lại còn ngợi ca, còn rung động trước non nước hữu tình tuy nhiên loại ngợi ca đấy ko được trọn vẹn. Dường như còn ẩn chứa 1 tâm trạng u hoài

“Quê mùa cung cấm chưa quenKhác gì ngư phủ đào nguyên thuở nào”

Điển cố Đào Uyên Minh đã được tác giả dùng thực tài tình. Ông tự động coi mình là người quê mùa chẳng quen chốn cung cấm xa hoa, tấp nập cũng giống như Đào Tiềm ngày đấy lạc vào chốn thần tiên. Cảnh đẹp thì đẹp nhưng lòng người lại ko ham. Sự nguy nga, hoành tráng nơi Trịnh phủ được tác giả miêu tả chi tiết, tỉ mỉ qua từng bước đi, từng loại nhìn đấy là “Đi mấy trăm bước, qua mấy lần cửa đi tới loại điếm hậu mã quân túc trực” rồi những loại cây, những hòn đá lạ… mọi thứ cứ dần dần hiện ra trước mắt tới choáng ngợp nhưng Lê Hữu Trác ko hề tỏ ra thảng thốt, bất ngờ tới tột cùng mà vẫn giữ cho mình sự điềm tĩnh, trầm ngâm của 1 ẩn sĩ.

Đồ dùng trang bị mọi thứ siêu sang trọng “Đồ nghi trượng đều được sơn son thếp vàng”, rồi cả những loại “sập thếp vàng” những đồ đạc nhân gian chưa từng thấy, cột cũng được sơn son thếp vàng. Mẫu màu sắc vàng chủ đạo đấy cho thấy sự xa hoa, tráng lệ nơi Trịnh phủ nó đối lập hoàn toàn có cuộc sống cơ cực, bần hàn của những người dân nghèo, cũng chính công trình kiến trúc đấy được xây dựng bằng mồ hôi, công sức, tiền của của nhân dân.

Sự sang trọng nơi đây còn được biểu lộ trên tên gọi nào nhà “Đại đường”, “Quyển bồng” rồi “Phòng trà”, mọi đứa ở trong ấy đều là những quan Chánh đường người thân vua nhà chúa. Ai muốn vào nên có thẻ lính canh nghiêm ngặt vô cùng. Bữa cơm trong đấy là “mâm vàng, chén bạc, đồ ăn toàn là của ngon vật lạ” lần trước tiên tác giả được nhìn, được biết tới loại phong vị của nhà đại gia. Tuy nhiên chẳng nên loại giàu sang, loại của ngon vật lạ đấy làm cho cho con người ta khỏe mạnh, hưng cường mà ngược lại khiến cho cho Thế tử là con trời lại thành con bệnh.

Thế tử là “1 người ngồi trên sập độ 5, 6 tuổi mặc loại áo lụa đỏ” muốn vào được tới đây ông đã nên đi qua độ 5, 6 lần. Trước lúc vào bắt nguồn, khám bệnh cho thế tử ông nên hành lễ lạy tạ. Gian phòng của thế tử được tác giả xem miêu tả thực kĩ lưỡng “1 cây nến lớn cắm trên 1 loại giá bằng đồng. Bên sập đặt 1 loại chiếu rồng sơn son thếp vàng, trên ghế bày nệm gấm… xung quanh lóng lánh hương hoa ngào ngạt.” Chính ko khí ngào ngạt mùi vị hương nhưng tù đọng, bí bách là nguyên nhân dẫn tới căn bệnh của thế tử chữa trị mãi mà ko khỏi có biết bao thầy y và những vị thuốc. Tại phủ chúa tác giả ko quen có những khuôn phép, quy tắc thâm nghiêm như có phần e ngại, mất tự động nhiên lúc thì chỉ dám “ngước mắt nhìn rồi lại cúi đầu”, lúc thì nín thở rồi lại khúm núm.

Lê Hữu Trác là 1 vị danh y nổi danh, bằng nhân tài y thuật và con mắt tinh tường ông đã sớm nhận ra khuyết tật nơi phủ chúa đồng thời cũng bắt trúng bệnh của thế tử. Khoảnh khắc kê đơn cắt thuốc là lúc mà ông do dự, đắn đo cuộc đấu tranh nội tâm diễn ra cam go, quyết liệt. “Giả dụ mình làm cho có kết quả ngay thì sẽ bị danh lợi nó ràng buộc, ko làm cho sao về núi được nữa. Chi bằng ta dùng chữ phương thuốc hòa hoãn, trường hợp ko trúng thì cũng ko sai bao nhiêu”. Xưa nay ta chỉ thấy con người ta hám danh hám lợi, vì tiền bạc, danh vọng mà sẵn sàng chà đạp, chém làm thịt lẫn nhau để mong được như ý muốn. Nhưng Lê Hữu Trác kế thừa tư tưởng của những vị tiền nhân như Nguyễn Trãi, Nguyễn Bỉnh Khiêm:

“Ta dại ta tìm nơi vắng vẻNgười khôn người tới chốn lao xao”

1 lòng giữ khí tiết trong sạch ko màng danh lợi. Tuy nhiên ông ko thể vì bản thân mà lại quên đi chữ “trung” “cha ông mình đời đời chịu ơn của nước, ta nên dốc hết cả lòng thành để nối tiếp loại trung của cha ông mình new được”. Chính điều ấy đã thôi thúc ông làm cho tròn chữ “đức” của 1 vị lương y cho xứng danh“lương y như từ mẫu”. Mặc dầu sống trong thời loạn lạc, vựa lúa là những kẻ chỉ biết hưởng thụ có cuộc sống xa hoa nhưng ông ko đã bỏ qua toàn bộ để làm cho tròn trách nhiệm của người thầy thuốc “Cứu 1 mạng người hơn xây 7 tòa tháp”. Tác giả nên là 1 con người có tâm có tầm có nhân bí quyết cao đẹp new có thể làm cho được điều ấy.

Nơi Trịnh phủ được xem thực tỉ mỉ, được miêu tả thực sinh động, trung thực bởi con mắt tinh tế, nhạy bén có những chi tiết đặc sắc của 1 cây bút kí nhân tài, sắc sảo Lê Hữu Trác đã cho người nghe, người đọc thấy được cảnh vật tráng lệ , nguy nga nơi phủ chúa đồng thời cho thấy hiện thực xã hội phong kiến thối nát lúc bấy giờ. Phương pháp viết của ông thực hấp dẫn độc giả vừa miêu tả vừa đan xen cảm xúc, suy nghĩ tâm trạng của 1 loại tôi cá nhân. Giả dụ như đặc biệt của văn học trung đại là con người cá nhân bị lu mờ, ít thấy tác giả xuất hiện quản lý do người trung đại ko coi mình là trung tâm mà chỉ là 1 phòng ban trong chỉnh thể lớn.Nhưng trên đây tác giả đã tự tín biểu lộ loại tôi của mình bằng bí quyết dùng ngôi nói thứ 1 xưng tôi mang trong mình đậm dấu ấn cá nhân.

Qua đoạn trích “Vào phủ chúa Trịnh” giàu tính hiện thực 1 mặt phê phán lối sống vinh hoa, quyền quý nơi phủ chúa 1 mặt ngợi ca nhân bí quyết y đức của tác giả. Lê Hữu Trác vừa để lại 1 tri thức về y học cổ truyền cho dân tộc vừa là tấm gương sáng về đạo đức người thầy thuốc cho hậu thế muôn đời.

Phân tách Vào phủ chúa Trịnh – Mẫu 9

Lê Hữu Trác là 1 nhà y học nhân tài đã để lại cho đời sau 1 sự nghiệp y học đồ sộ. Người ta còn biết tới ông có tư bí quyết là 1 nhà văn nhà thơ xuất sắc, ông đã đóng góp vào kho tàng văn học dân tộc những tác phẩm văn chương siêu quý giá, trong ấy nên nói tới đoạn trích vào phủ chúa Trịnh trong tập kí Thượng kinh kí sự của ông.

Thượng kinh kí sự là tập kí viết bằng chữ hán của Hải Thượng Lãn Ông. Tác phẩm ghi chép lại những điều ông mắt thấy tai nghe trong 1 chuyến đi từ Hương Sơn (Hà Tĩnh), nơi ông sống ẩn dật, tới kinh đô Thăng Lengthy, vào phủ Chúa theo “thánh chỉ” để chữa bệnh cho thế tử Trịnh Cán. Tác phẩm cho ta thấy quang cảnh trên kinh đô, quyền uy thế lực của nhà chúa và cuộc sống xa hoa trong phủ chúa Trịnh, đồng thời cũng cho thấy tâm hồn, nhân bí quyết của 1 vị danh y tài cao, đức trọng. Đoạn trích Vào phủ chúa Trịnh là 1 trong những đoạn văn biểu lộ tập trung tư tưởng này.

Xem Thêm  Văn mẫu lớp 12: Tổng hợp mở bài về bài thơ Đất nước của Nguyễn Khoa Điềm (73 mẫu) Mở bài Đất nước hay nhất

Đoạn trích đã miêu tả tỉ mỉ quy trình cũng như khuôn cảnh tác giả được triệu vào khám bệnh cho thế tử. Thời kì được ghi rõ là ngày “mồng 1 tháng 2”, “sáng tinh mơ”; và nói rõ nguyên cớ sự việc “có Thánh chỉ triệu vào cung: – ấy là đặc điểm của thể kí sự. Tại kinh đô được nhìn thấy cảnh giàu sang, xa hoa, Lê Hữu Trác đã tả lại cảnh đấy 1 bí quyết chân thực bằng loại nhìn khách quan và tâm hồn giàu cảm xúc. Điều đáng lưu ý là cảnh vàng son nơi phủ chúa hiện lên như 1 thiên đường: “Tôi ngẩng đầu lên đâu đâu cũng là cây cối um tùm, chim kêu ríu rít, danh hoa đua thắm, gió đưa thoang thoảng mùi vị hương.

Những dãy hành lang quanh co nối nhau liên tục. Người giữ của truyền báo rộn ràng”… Tâm hồn tác giả nhảy cảm, giàu tình yêu thiên nhiên, nhưng có cảnh giàu sang, xa hoa nơi phủ chúa, Hải Thượng Lãn Ông vẫn có 1 giọng trào lộng. Toàn bộ tâm hồn, tình yêu thiên nhiên, cùng thái độ trào lộng đấy đều được biểu lộ rõ nét trong việc miêu tả và tự động thuật. Hải Thượng viết: “Tôi nghĩ: Mình vốn con quan, sinh trưởng trên chốn phồn hoa, chỗ nào trong cấm thành mình cũng từng biết. Chỉ có những việc trong phủ chúa…. new hay loại cảnh giàu sang của vua chúa thực khác hẳn người thường”. Đứng trước cảnh cung vua trang trí xa hoa lộng lẫy, tác giả đã nên thốt lên thành thơ, và miêu tả lại cảnh đẹp nơi chốn cung đình này:

“Lính nghìn cửa vác đòng nghiêm ngặtCả trời Nam sang nhất là đây!Lầu từng gác vẽ tung mây,Rèm châu, hiên ngọc, bóng mai ánh vào.Quê mùa, cung cấm chưa quen,Khác gì ngư phủ đào nguyên thuở nào!”

New đọc những lời thơ trên, người đọc dễ nhầm tưởng rằng tác giả đang cảm động trước vẻ đẹp của cảnh vật, nhưng thực chất, trong việc ca ngợi cảnh vật là sự mỉa mai châm biếm đối có vua quan nơi phủ chúa mà tác giả ko thể bộc lộ thẳng thắn được.

Cảnh cung đình thực tráng lệ và đẹp mắt, hiện lên như trên cõi tiên có những “lầu son, gác tía”, “hiên ngọc, rèm châu”. Tác giả nói mình là “ngư phủ” lạc vào chốn “đào nguyên” theo tích trong Đào hoa nguyên kí của Đào Tiềm. Nói như vậy ko rõ là để ngợi ca phủ Chúa hay là để mỉa mai? Rồi tác giả còn miêu tả cặn kẽ hơn những ngôi điếm và cảnh quan cũng theo loại giọng điệu nửa khen nửa chê đấy: “Điếm làm cho bên loại hồ, có những loại cây lạ lùng và những hòn đá kì lạ. Trong đếm, cột và bao lơn lượn vòng, kiểu bí quyết thực là xinh đẹp. Bằng những ngôn ngữ miêu tả hết sức chính xác và chân thực, tác giả đã khéo léo ngụ ý phê phán. Ông lên ác cuộc sống xa hoa nơi phủ chúa 1 bí quyết kín đáo.

Hải Thượng Lãn Ông nhận ra cuộc sống của muôn dân thì khổ cực, đói rách, nhưng trong phủ chúa thì sống xa hoa, sung túc. Ấy là siêu phẩm của sự bóc lột, trái ngược có đời sống của nhân dân. Ông diễn đạt điều này 1 bí quyết khéo léo là “cảnh giàu sang của vua chúa thực khác hẳn người thường”.

Hải Thượng Lãn Ông là 1 thầy thuốc tài nhiều năm kinh nghiệm của dân tộc, việc ông được tiến cử chữa bệnh cho thế tử là 1 thời cơ để tiếng tăm càng nổi hơn, và quan tước sẽ là điều chắc chắn chắn. Track, có Hải Thượng Lãn Ông toàn bộ những thứ danh lợi đấy chỉ là phù phiếm. Ông ko muốn vướng vào vòng danh lợi, cũng như những bậc ẩn sĩ thời xưa mà Đào Tiềm là 1 tấm gương.

Ông ko màng danh lợi, ko ham muốn cuộc sống xa hoa nơi cung điện mà tìm những hạn chế được việc nên trên lại làm cho quan. Thực ra thì sự đấu tranh tư tưởng đã diễn ra trong tâm trạng của Hải Thượng Lãn Ông. Nhưng ấy ko nên là sự đấu tranh của loại danh lợi có sự trong sạch của tâm hồn, mà là giữa đạo “trung” của kẻ bề tôi có lòng ham “về núi” của kẻ sĩ thời loạn. Và cuối cùng ta thấy lòng ham “về núi” của kẻ sĩ thanh cao đã thắng: ông đã thực sự thoát được khỏi vòng danh lợi, dũng cảm và thông minh để từ chối việc chữa bệnh cho Trịnh Cán, 1 thế tử trẻ con, ốm yếu, bệnh hoạn…

Lúc vào tới phủ chúa, nhân tài của ông đã làm cho cho thái y và quần thần kính nể. Track ông tự động nhận ra rằng, nhân tài của ông ko được dùng để chuyên dụng cho cho chốn vua chúa xa hoa, càng ko nên để chuyên dụng cho việc mưu cầu lợi ích riêng cho mình, mà là để chuyên dụng cho cho nhân dân, những người lam lũ và nghèo khổ.

Sở hữu tấm lòng vì nước vì dân và nhân tài phi thường, qua ngòi bút của mình, Lê Hữu Trác đã tái tạo lại cuộc sống xa hoa nơi phủ chúa và qua ấy, ta thấy hiện lên tâm hồn và nhân bí quyết của Hải Thượng Lãn Ông: ấy là 1 tâm hồn trong sạch, 1 nhân bí quyết lớn của 1 nhà y thuật tài bố và giàu y đức.

Phân tách Vào phủ chúa Trịnh – Mẫu 10

Lê Hữu Trác là 1 danh y nổi danh ko chỉ chữa bệnh mà còn soạn sách. Tác phẩm ” Thượng kinh kí sự” (kí sự tới kinh đô) là 1 trong những tác phẩm lớn của ông-được viết bằng chữ Hán, hoàn thành 1783. Đoạn trích “vào phủ chúa trịnh” trích từ bài kí sự sẽ giúp ta thấy rõ sự cao sang quyền uy cùng cuộc sống hưởng thụ cực điểm của nhà vua, qua ấy biểu lộ thái độ của tác giả.

Mở đầu đoạn trích, tác giả biểu lộ sự cao sang quyền uy cùng cuộc sống hưởng thụ cực điểm của nhà vua. Khởi đầu từ quang cảnh tráng lệ trang nghiêm, lộng lẫy, tôn nghiêm có bên bên cạnh phủ chúa. Đường vào phủ chúa nên trải qua lần cửa có ” những dãy hành lang quanh co nối nhau liên tục”. Tại từng cửa đều có lính canh gác ” ai muốn ra vào nên có thẻ”. Vườn hoa trong phủ chúa có ” cây cối um tùm, trăm hoa đua thắm, gió đưa thoang thoảng mùi vị hương”. trong khuôn viên phủ chúa có điếm” hậu mã quân túc trực”.

Quang cảnh bên trong phủ chúa được tác giả miêu tả hết sức tỉ mĩ. Kiệu son, võng điều, đồ nghi trượng đều sơn son thếp vàng và những đồ đạc nhân gian chưa từng thấy. Có những nhà ” Đại Đường”, “Quyển Bồng”, “Gác Tía”. Còn đồ dùng để ăn uống toàn “mâm vàng chén bạc”. Đi sâu vào nội cung thế tử, nên qua 5 6 lần trướng gấm. Tại trong phủ tối như mực. trong phòng thắp nến, có sập thếp vàng. Trên ghế bày nệm gấm bàn là che sân, còn xung quanh thì lóng lánh hương hoa ngào ngạt. Vì vậy, quang cảnh trong phủ chúa cực kì tráng lệ lộng lẫy, ko đâu sánh bằng.

Kế tới là cung bí quyết sinh hoạt lễ nghi khuôn phép. Lúc tác giả lên cáng vào phủ chúa theo lệnh của chúa Trịnh Sâm, “có tên đầy tớ chạy đằng trước hết đường”, “cáng chạy như ngựa lồng”.Trong phủ chúa, ” người giữ cửa truyền báo rộn ràng”, “người có việc quan tương quan như mắc cửi”.Từ ấy, thấy được chúa có vùng trọng yếu và quyền uy tối thượng trong triều. Vì vậy, tác giả đã làm cho bài thơ làm cho rõ thêm quyền uy nơi phủ chúa:

“Lính nghìn cửa vác đòng nghiêm ngặtKhác gì ngư phủ đào nguyên thuở nào!”

Tác giả dùng lời lẽ hết sức cung kính và lễ độ lúc nhắc tới chúa Trịnh và thái tử:”Thánh thượng ngự trên đấy”,”hầu nguồn cho đông cung thế tử”,”chầu trà, hầu trà”. Xung quanh chúa Trịnh luôn có phi tần chầu chực, người hầu kẻ hạ tới nỗi tác giả ko thấy được mặt của chúa. Lúc xem nguồn cho chúa xong, ông nên viết tờ khai để quan chánh đường dâng lên chúa. Cảnh tác giả khám bệnh cho Trịnh Cán được coi là 1 chi tiết đắt. Nội cung thế tử trang nghiêm khiến cho ông nên nín thở đứng chờ trên xa. Lúc đầu, lúc thế tử bệnh, có 7, 8 người thầy thuốc đứng phục dịch, lúc nào cũng có người hầu 2 bên.

Thế tử chỉ new 5 6 tuổi, nhưng lúc xem nguồn cho Người, tác giả là người già nên quỳ lại còn được khen:”Ông này lạy khéo”. Điều ấy nói lên sự hài hước của phủ chú như mọi trò hề. Nội cung thế tử được miêu tả hết sức tỉ mĩ “bên trong tối om, màn che trướng phủ”,” ăn quá no mặc quá ấm”, ấy cũng là nguồn gốc nguyên nhân dẫn tới căn bệnh của thế tử. Sở hữu hình ảnh của chúa Trịnh” đang ngự trên trong, có mấy người cung nhân đang đứng xúm xít, đèn sáp chiếu sáng làm cho nổi bật màu sắc mặt phấn và màu sắc áo đỏ” đã tự động phơi bày cuộc sống hưởng lạc của phủ chúa ko cần lời bình.

Đứng trước sự cao sang quyền uy cùng cuộc sống hưởng thụ cực điểm của nhà chúa, tác giả đã bộc lộ, tâm trạng và suy nghĩ của mình. Ông dửng dưng trước những hấp dẫn vật chất, ko đồng tình trước cuộc sống quá no đủ tiện nghi nhưng thiếu khí trời và tự động do. Đứng trước cảnh phủ chúa xa hoa lộng lẫy tác giả nhận xét:” Bước chân tới đây new hay cảnh giàu sang của vua chúa thực khác hẳn người thường”. Còn lúc được mời ăn sáng, tác giả nhận xét:”mâm vàng chén bạc, ăn toàn của ngon vật lạ, tôi bấy giờ new hay loại phong vị đại gia.

Trên đường vào nội cung thế tử, ông thấy ” trên trong tối om, ko thấy cửa ngõ gì cả”. Lúc tác giả chữa bệnh cho thế tử, tâm trạng của ông diễn biến siêu phức tạp. Tác giả đã nghĩ ra căn bệnh cụ thể, nguyên nhân của nó và ngầm phê phán” vì thế tử trên trong chốn màn che trướng phủ, ăn quá no, mặc quá ấm nên tạng phủ yếu đi”. Ông hiểu rõ căn bệnh đưa ra bí quyết chữa hợp lí và thuyết phục người khác. Nhưng ông sợ chữa có hiệu quả ngay thì sẽ được chúa tin dùng rồi bị công danh trói buộc. ” Nhưng sợ mình ko trên nhiều ngày, trường hợp mình làm cho có kết quả ngay thì sẽ bị danh lợi ràng buộc, ko làm cho sao về núi được nữa”.

Ông từng nghỉ” chi bằng ta dùng thứ thuốc hòa hoãn, trường hợp ko trúng thì cũng ko sai bao nhiêu, nhưng như thế là làm cho trái có y đức”. Vì thế, ông mang trong mình tâm trạng giằng co, xung đột nhưng cuối cùng phẩm chất lương y trung thực của người thầy thuốc đã thắng lợi. Ông đã gạt bỏ sở thích riêng qua 1 bên để làm cho tròn trách nhiệm của người thầy thuốc. Qua ấy ta thấy ông là người thầy thuốc nhiều năm kinh nghiệm, tri thức rộng, giàu kinh nghiệm và có lương tâm đức độ, xem thường danh lợi thích cuộc sống đạm bạc.

Bằng tái xem tỉ mĩ, ghi chép trung thực, miêu tả cụ thể, sống động, chọn lựa những chi tiết đắc và gây nhiều ấn tượng. Hài hòa giữa lối nói chuyện hấp dẫn, chân thực, hài hước có văn xuôi và thơ làm cho nâng cao chất trữ tình cho tác phẩm, góp phần biểu lộ 1 bí quyết kín đáo thái độ của người viết. Xung quanh ấy, ngôn ngữ giản dị mộc mạc đằng sau bức tranh và con người đấy chứa đựng bao tâm sự dồn nén của tác giả.

Tóm lại, đoạn trích vào phủ chúa Trịnh đã phản ánh quyền lực lớn lớn của Chúa Trịnh Sâm có sự cao sang quyền uy cùng cuộc sống hưởng thụ cực điểm của nhà Chúa. Đồng thời bày tỏ thái độ coi thường danh lợi, quyền uy của tác giả và cũng để lại cho ta nhiều bài học về y đức mà người thầy thuốc cần có.

Phân tách Vào phủ chúa Trịnh – Mẫu 11

Xung quanh nhân tài y thuật khiến cho người đời nên nể phục thì Lê Hữu Trác còn có 1 nhân bí quyết thanh cao, trong sạch. Gia sản ông để lại cho hậu thế ko chỉ là những kinh nghiệm y thuật quý báu mà còn có những thước phim chân thực về xã hội phong kiến lúc bấy giờ. “Thượng kinh ký sự” chính là tác phẩm mà Lê Hữu Trác nói lại những gì ông tai nghe mắt thấy vào thời đấy. Qua ấy, ông giúp chúng ta hiểu hơn phần nào về cuộc sống xa hoa nơi phủ chúa, đồng thời khẳng định tấm lòng đức độ và nhân bí quyết đáng trọng của vị danh y kỳ tài.

“Vào phủ chúa Trịnh” là đoạn trích được rút ra từ tác phẩm “Thượng kinh ký sự” của Hải Thượng Lãn Ông. Đoạn trích ghi lại hiện thực cuộc sống xa hoa, quyền thế trong phủ chúa Trịnh lúc tác giả được triệu vào cung để chữa bệnh cho thái tử Trịnh Cán.

Những lời miêu tả chi tiết, chân thực giúp người đọc theo chân tác giả để chiêm ngưỡng khuôn cảnh của “nơi xa hoa, giàu có hàng đầu nước Nam”. Quang cảnh trong phủ chúa đúng là khiến cho người khác nên trầm trồ thán phục. Để vào được bên trong nên đi qua mấy lần cửa, có “những dãy hành lang quanh co nối nhau liên tục”, từng cửa đều có vệ sĩ canh gác, “ai muốn ra vào nên có thẻ”. Sự xa hoa, lộng lẫy còn được biểu lộ trên những trang bị chỉ chuyên dành cho người quyền quý, từ “đại đường”, “quyền bổng”, “gác tía” có kiệu son, võng nghi lộng lẫy tới những cái cột hay mâm bát chén cũng đều được dát vàng. Nội cung nơi phủ chúa được trang trí bởi “những đồ đạc nhân gian chưa từng thấy”. Để vào được cung của thái tử, tác giả nên bước qua mấy lần trướng gấm. Xung quanh ấy là sự nờm nợp của bọn kẻ hầu người hạ: “đầy tớ chạy trước hết đường”,“người giữ cửa truyền báo rộn ràng, người có việc quan tương quan như mắc cửi”. Cung bí quyết xem bệnh cho bậc quyền quý là nên “nín thở đứng chờ trên xa”, “khúm núm tới trước sập xem nguồn”. Có lẽ 1 đôi câu thì khó lòng lột tả hết quang cảnh xa hoa cùng nếp sống hưởng thụ của gia đình chúa Trịnh Sâm. Ẩn sau những lời miêu tả sinh động, chân thực đấy có lẽ còn là tiếng nói tố cáo homosexual gắt bởi sự ăn chơi, hưởng thụ của chúa hoàn toàn đối lập có cuộc sống nghèo khổ, lầm than của nhân dân.

Giả dụ như trên phía trên, Lê Hữu Trác tỏ ra là 1 người nói chuyện tài bố thì tới đây, ông lại cho ta thấy loại tài và đức của 1 bậc danh y đáng trọng. Khác có những người khác, ông thẳng thắn chỉ ra căn bệnh của thế tử: “trên trong chốn màn che trướng rủ, ăn quá no, mặc quá ấm nên tạng phủ yếu đi”. Chốn cung gấm xa hoa nơi cung đình lại là tác nhân gây ra sự mệt mỏi, thiếu sinh khí. Ấy là căn bệnh của kẻ giàu, là siêu phẩm của 1 cuộc sống hưởng thụ, thiếu để ý tới “dân đen con đỏ”. Vì vậy, tác phẩm ko chỉ phản ánh sâu sắc hiện thực xã hội đương thời mà còn cho thấy tấm lòng vì dân, vì nước của bậc danh y.

Giả dụ như những người khác mải mê theo đuổi những thứ phù phiếm, xa hoa của tiền tài, danh lợi thì Lê Hữu Trác lại chọn cho mình lối sống thanh cao của bậc ẩn sĩ thời xưa. Giữa những rối ren của bối cảnh xã hội, thời đại, ấy cũng chính là lựa chọn của nhiều nhà nho chân chính:

“Ta dại ta tìm nơi vắng vẻ Người khôn người tới chỗ lao xao”.

Phân tách Vào phủ chúa Trịnh – Mẫu 12

Khen thay thế cho nền văn học Việt Nam lúc có nhiều tác giả làm cho việc trên nhiều lĩnh vực khác nhau nhưng lại để lại những tác phẩm có giá trị văn học vô giá. Như Hưng Đạo Vương Trần Quốc Tuấn có bài Hịch Tướng sĩ; Trương Hán Siêu có Bạch Đằng giang phúc; và giờ đây là tác phẩm của 1 danh y tài cao đức trọng hàng đầu trong nền Y học cổ truyền Việt Nam. Ông chính là Hải Thượng Lãn Ông – Lê Hữu Trác. Và tác phẩm của ông chính xác mang trong mình tên là Thượng kinh ký sự, có đoạn trích tiêu biểu Vào phủ chúa Trịnh.

Đây là bộ ký nổi danh nhất trong cuộc đời viết sách thiên về văn học của Lê Hữu Trác. Câu chuyện được “ký sự” lại lúc tác giả vào thăm khám chữa bệnh cho chúa Trịnh Sâm. Và trên đây, ông đã hoàn toàn mắt thấy tai nghe, chứng kiến lối sống xa hoa, phù phiếm trong phủ chúa. Đồng thời qua ấy, biểu lộ rõ nhân bí quyết và tâm hồn cao đẹp của vi lương y tài nhiều năm kinh nghiệm.

Đoạn trích vào đề có phần vào cửa vô cùng phức tạp, và ko dễ dàng. Tác giả Hữu Trác miêu tả “người truyền mệnh dẫn tôi đi qua mấy lần cửa” có “những dãy hành lang quanh co nối nhau liên tục. Người giữ cửa truyền báo rộn ràng, người có việc quan tương quan như mắc cửi. Ko những thế, “vệ sĩ canh giữ cửa cung, ai muốn ra vào nên có thẻ”. Người nườm nượp đi lại như có hội. Trong lúc ấy khuôn cảnh thiên nhiên bao quanh thì cây cối um tùm, hoa đua nhau nở khoe sắc, chim kêu ríu rít, ong bướm dập dờn, gió đưa thoang thoảng mùi vị hương thơm ngát…. 1 cảnh tượng thực tráng lệ và hoành tráng, đầy quyền uy.

Hơn thế, trong khuôn viên luôn có đội “Hậu mã quân túc trực” để bất kỳ lúc nào chúa Trịnh cần việc gì, đều sai phái đi truyền lệnh. Khiến bài phân tách Vào phủ chúa Trịnh chúng ta đã phần nào tưởng tượng được rõ nét ko gian của phủ Chúa 1 thời. Tiếp tục ký sự, tác giả lại liên tục dùng những từ và hình ảnh như “Đại đường”, “Quyền bổng”, “Gác tía”, “mâm vàng, chén bạc” có kiệu son võng điều, được sơn son thếp vàng. Toàn bộ đấy là những trang bị mà cả đời tác giả chưa từng thấy bao giờ. Phủ chúa hào hoa, giàu có tới nỗi, tác giả đã chậc lưỡi, trộm nghĩ: “Mình vốn con quan, sinh trưởng trên chốn phồn hoa, chỗ nào trong cấm thành mình cũng đã từng biết. Chỉ có việc trong phủ chúa là mình chỉ new nghe thấy thôi. Bước chân tới đây new hay cảnh giàu sang của vua chúa thực hẳn khác người”.

Lần đầu vào phủ Chúa, tác giả Lê Hữu Trác như tới 1 thế giới hoàn toàn khác. Từ cảnh vật bao quanh, đồ vật, món ăn đều khác lạ, ko giống người thường. Đặc biệt, lối sinh hoạt trên phủ toát lên vẻ quyền uy, lễ nghi, khuôn phép vô cùng hà khắc. Điều ấy được biểu lộ ngay từ cảnh trước tiên lúc cụ Hữu Trác được cáng vào phủ “tên đầy tớ chạy đằng trước hết đường và cáng chạy như ngựa lồng”, “người giữ cửa truyền báo rộn ràng, người có việc tương quan như mắc cửi”. Ai nấy bận rộn có công việc và dường như chẳng thấy ai nói có nhau câu nào bên cạnh mấy lời truyền lệnh. Hơn nữa, lúc nhắc tới chúa và thế tử, toàn bộ đều dùng ngôn từ vô cùng trịnh thượng có cung bí quyết hết sức cung kính như “thánh thượng đang ngự trên đấy, chưa thể yết kiến”, “hầu nguồn Đông cung thế tử”, “hầu trà”…

Phân tách Vào phủ chúa Trịnh độc giả ko khỏi ấn tượng có cảnh chúa Trịnh luôn có những phi tần hầu chực xung quanh. Y hệt cảnh trong phim vua chúa ngày xưa của cô trang hay tìm kiếm hiệp Trung Quốc. Ko những chúa kẻ khỏe mạnh đã nhiều người hầu, tới thế tử bị bệnh, cũng đã có 7,8 lương y của 6 cung 2 viện đã đứng chầu 2 bên từ nhiều ngày.

Có lẽ đây là lần trước tiên, Lê Hữu Trác đi khám bệnh mà ko thấy mặt bệnh nhân. Tác giả chỉ làm cho theo mệnh lệnh của quan Chánh đường. Đã thế, trước lúc vào bắt bệnh cho con chúa, tác giả còn nên lạy 4 lạy. Giả dụ Lê Hữu Trác muốn xem toàn thân của thế tử thì viên quan nội thần nên tới xin phép. Được thì new làm cho ko thì khỏi. Thực là 1 lối sinh hoạt lạ lùng, nhưng bộc lộ cho ta thấy 1 lễ nghi, lề lối nghiêm khắc, tác phong có trên có dưới của phủ Chúa. Tuy nhiên, có lối miêu tả này, chúng ta cũng có thể nhận ra, tác giả ko đồng tình có cuộc sống hưởng thụ, xa hoa tới cực điểm của nhà chúa. Trong lúc dân đen vẫn bao kẻ lầm than.

Sau khoản thời gian bắt nguồn và đánh giá toàn thân thế tử, tác giả nhận ra bệnh của thế tử là bệnh nhà giàu. Ông bảo: “ấy là vì thế tử trên trong chốn màn the, trướng phủ, ăn quá no, mặc quá ấm nên tạng phủ yếu đi”. Nói ra điều này, đồng nghĩa có việc tác giả ko hề đồng tình có cuộc sống quá sướng về vật chất mà lại thiếu tự động do và khí trời của thế tử. Lúc đã bắt được bệnh, bỗng nhiên Lê Hữu Trác lại đắn đo suy nghĩ. Chưa bao giờ, ông chữa cho bệnh nhân mà lại nên cân nhắc việc kê đơn như lần này.

Ko nên vì ông kém cỏi mà vì “Bệnh này mà ko bổ thì ko được. Nhưng sợ rằng mình ko trên nhiều ngày, trường hợp mình làm cho kết quả ngay thì sẽ bị danh lợi nó ràng buộc, ko làm cho sao về núi được nữa”. Lúc này, loại tâm y đức của ông trỗi dậy, có sự giằng co và mâu thuẫn. Ông hiểu bệnh và chắc chắn chắn chữa được. Tuy nhiên ông là người ko hám danh, trường hợp chữa cho thế tử khỏi bệnh, ắt hẳn ông nên trên lại phủ Chúa.

Điều ông hoàn toàn ko muốn. Nhưng trường hợp “dùng phương thuốc hòa hoãn” thì lại trái có lương tâm, sợ phụ lòng ông cha, tiên tổ. Giằng co giữa loại tôi của cá nhân và bản ngã của người thầy thuốc, cuối cùng phẩm chất của lương y đã thắng. Ông đã kê 1 đơn thuốc ưu thích cho thế tử 1 bí quyết tỉ mỉ, chi tiết. Qua phân đoạn này, ta càng khẳng định được y đức thánh thiện, đáng học tập muôn đời của danh y Lê Hữu Trác.

Càng phân tách Vào phủ chúa Trịnh ta càng thấy giống như đang xem 1 bộ phim cổ trang của Việt Nam. Dưới ngòi bút ký chân thực, tỉ mỉ từng đường nét của tác giả, bộ phim đấy thấy hấp dẫn và sinh động trong từng khuôn cảnh.

Phương pháp dẫn dắt câu chuyện, có ngôn ngữ cổ đại cũng vô cùng độc đáo, nhờ có ấy mà độc giả cứ bị lôi cuốn vào câu chuyện ko dứt. Hơn nữa, những tri thức y học uyên thâm giúp độc giả thấy được tầm quan yếu của việc hít khí trời và loại đói nghèo. Thế nên ngày nay người ta new hay có câu: “Vượt nghèo ko khó, chỉ có vượt sướng new ko dễ chút nào”.

Vào phủ chúa Trịnh, tác giả đã lột tả, phơi bày đời sống xa hoa và cung những quyền lực của phủ chúa. Lối sống xa xỉ đấy ko được Lê Hữu Trác khen ngợi có thái độ ngưỡng mộ, mà ông chê trách, thấy xấu hổ trước cảnh tráng lệ ấy. Ông ngấm ngầm lên án sự tham lam, bóc lột dân tới tận xương tủy của phủ chúa. Trong lúc bao người còn đói rét, ko có loại để ăn thì phù chúa lại thừa thãi, sướng hết chỗ để sướng.