Văn mẫu lớp 12: Nghị luận về câu nói Nhân bất học bất tri lý (Dàn ý + 5 mẫu) Những bài văn mẫu lớp 12

Nghị luận về câu nói Nhân bất học bất tri lý là 1 chủ đề siêu hay thuộc diện chương trình văn nghị luận xã hội lớp 12.

Nghị luận Nhân bất học bất tri lý gồm dàn ý chi tiết kèm theo 5 bài văn mẫu hay được Obtain.vn tổng hợp từ bài làm cho hay nhất của học sinh trên cả nước. Qua ấy giúp người sử dụng có thêm nhiều tư liệu tham khảo, trau dồi vốn từ, củng cố kỹ năng viết văn 12 ngày 1 hay hơn.

Dàn ý nghị luận Nhân bất học bất tri lý

I. Mở bài:

– Dẫn dắt vào câu nói “Nhân bất học bất tri lý”: Cổ nhân xưa đã có câu dạy rằng “Ngọc bất trác bất thành khí, nhân bất học bất tri lý”, đây là câu nói nhắc nhở về vai trò của việc học hành đối có con người

II. Thân bài:

– Giải thích câu nói:

  • Ngọc bất trác bất thành khí: 1 viên ngọc tự động nhiên vốn dĩ là quý giá nhưng trường hợp ko trải qua quy trình mài giũa, cắt gọt sẽ ko thể phô diễn được hết vẻ đẹp giá trị của nó.
  • Nhân bất học bất tri lý: con người có những bản năng tự động nhiên sẽ vẫn có khả năng tồn tại trong xã hội tuy nhiên trường hợp ko có học thức thì sẽ mãi ko có tri thức, ko hiểu biết về lý lẽ cuộc đời.
  • Phân tách ý nghĩa câu nói: Ngọc và người đều là những thứ quý, ngọc muốn trở nên quý giá buộc phải qua mài giũa còn người muốn trở nên đáng quý thì buộc phải có học tập, luyện tập.

– Chứng minh câu nói:

– Dẫn chứng: Chủ tịch Hồ Chí Minh vĩ đại của chúng ta đã từng nói “Chúng ta buộc phải học, buộc phải cố gắng học nhiều. Ko chịu khó học thì ko tiến bộ được. Ko tiến bộ là thoái bộ. Xã hội càng đi tới, công việc càng nhiều, máy móc càng tinh xảo. Mình ko chịu học thì lạc hậu, mà lạc hậu thì bị đào thải, tự động mình đào thải mình”.

– Liên lạc thực tiễn: trường hợp bạn ko có bằng phải chăng nghiệp trung học phổ thông sẽ có siêu ít tổ chức, xí nghiệp hay cơ quan tổ chức nào có thể tuyển dụng bạn vào làm cho việc.

III. Kết bài:

– Khẳng định ý nghĩa của câu nói: Từng con người chúng ta được sinh ra đều giống nhau, đều là những viên ngọc tự động nhiên thuần khiết, có thể phát triển thành viên ngọc trang sức quý giá, lengthy lanh và đắt đỏ hay ko đó là tùy thuộc} thuộc vào ý thức học tập và luyện tập bản thân của chúng ta.

Nghị luận Nhân bất học bất tri lý – Mẫu 1

Người xưa có câu:

“Ngọc bất trác, bất thành khíNhân bất học, bất tri lý”

Nghĩa là ngọc mà ko được mài dũa thì ko thể phát triển thành món đồ có giá trị, cũng như người mà ko học thì ko biết được lý lẽ. Câu nói ấy đã nói lên tầm quan yếu của việc học. Và ngày nay, để xác định 1 lần nữa phần đích của học tập, UNESCO đề xướng: “Học để biết, học để làm cho, học để chung sống, học để tự động khẳng định mình.” Học là trau dồi tri thức tổng quát, là tiếp thu những dòng hay, dòng new, dòng tiến bộ sáng tạo… là nâng cao khả năng chuyên môn và những kỹ năng khác, đồng thời là hoàn thiện nhân phương pháp của bản thân.

Trước hết là chúng ta “học để biết”, để nhận thức được đúng, sai, phải chăng, xấu, hiểu rõ được những vấn đề. Quả thực là trường hợp ko có học gì cả thì bản thân chúng ta sẽ ko có hiểu biết để đánh giá, nhận định đúng 1 sự việc, vấn đề. Điều quan yếu hơn là sau thời điểm hiểu được, biết được thì ta buộc phải “làm cho”, buộc phải vận dụng những gì đã học được vào thực tiễn đời sống. Có như vậy ta new biết biết được thành tựu của việc học đã đem lại, đồng thời thông qua ấy cũng đóng góp 1 phần ko bé vào những hoạt động chung của xã hội. Mặt khác chúng ta còn “học để chung sống” để tạo dựng những mối quan hệ giữa người có người được hòa thuận, phải chăng đẹp, đầm ấm hơn nhờ có tiếp thu những quy tắc giao tiếp, phương pháp ứng xử và sự tinh tế, nhạy bén trong từng nền văn hóa. Có như vậy cuộc sống của chúng ta sẽ trở nên hòa hợp và có ích có cùng đồng. Hơn thế nữa là chúng ta còn “học để tự động khẳng định mình”, để chứng tỏ bản thân mình học là vì phần đích rõ ràng có ý chí phấn đấu phấn đấu ko ngừng nghỉ nhằm đạt được phần tiêu ấy. Đấy là 1 quy trình nhiều ngày dài và đòi hỏi bản thân người học sự cần cù, chăm chỉ, sự kiên trì, bền bỉ tới cùng.

Tất nhiên thành tựu của quy trình “học và làm cho”như vậy sẽ đem lại nhiều lợi ích và xứng đáng có công sức mà ta đã bỏ ra. Như vậy câu nói của UNESCO khẳng định rằng học tập là bước cơ bản phân phối cho ta tri thức đồng thời chỉ dẫn ta dùng tri thức vào những phần đích phải chăng đẹp. Câu nói của UNESCO đã mở ra cho ta 2 khía cạnh chính của việc học: thứ 1 là học buộc phải thông qua việc tiếp thu tri thức trên lý thuyết; thứ 2 là học buộc phải ứng dụng thực hành trong thực tế. 2 phạm trù này luôn sóng đôi có nhau, bổ sung cho nhau và ko thể tách đi được. Đây cũng là 1 trong những bước chính yếu để việc học của 1 người đạt được kết quả cao. Từ ấy tạo cho nền móng phát triển thành vững dĩ nhiên, có năng lực trong công việc chuyên môn, luyện tập nhân phương pháp bản thân phải chăng đẹp hơn, góp phần xây dựng xã hội văn minh, tiên tiến, tiến bộ hơn về cả “bộ mặt” lẫn con người.

Nhưng xung quanh ấy vẫn còn có những người học có phần đích đối phó, qua loa cho có. Do vậy mà họ nắm tri thức 1 phương pháp hời hợt, ko sâu ko dĩ nhiên. Những dạng người này cho dù có đạt được thành tích cao trong học tập thì cũng siêu khó thành công 1 phương pháp bền vững cho sau này được.

Tóm lại từng người trong chúng ta cần ý thức rõ việc học tập, xác định phần tiêu cụ thể, đúng đắn cho bản thân và phấn đấu ko ngừng nghỉ nhằm đạt được phần tiêu để thiết lập cho bản thân sự tự tín bản lĩnh mạnh mẽ về năng lực của bản thân, luyện tập đạo đức và hoàn thiện nhân phương pháp cao đẹp.

Xem Thêm  Lớnán 6 Bài tập cuối chương II - Kết nối tri thức sở hữu cuộc sống Giải Lớnán lớp 6 trang 56 - Tập 1

Nghị luận Nhân bất học bất tri lý – Mẫu 2

Cổ nhân xưa đã có câu dạy rằng “Ngọc bất trác bất thành khí, nhân bất học bất tri lý”, đây là câu nói nhắc nhở về vai trò của việc học hành đối có con người. Từ thời xưa cổ nhân đã siêu coi trọng học thức, người có học thức là người có tiếng nói trong xã hội, được mọi người kính trọng, tin tưởng. Ngày nay, xã hội từng ngày đều ko ngừng thay đổi đổi và phát triển thành, con người ko chỉ cần có học thức, mà còn buộc phải học tập ko ngừng và mở mang trong mình tri thức để có thể nhìn nhận đúng thực trạng xã hội, tự động khẳng định giá trị của bản thân và giúp ích cho cuộc sống.

Câu nói “Ngọc bất trác bất thành khí, nhân bất học bất tri lý” gồm 2 vế mang trong mình ý nghĩa bổ sung, giải thích cho nhau. Vế thứ 1 “Ngọc bất trác bất thành khí” có thể hiểu là 1 viên ngọc tự động nhiên vốn dĩ là quý giá nhưng trường hợp ko trải qua quy trình mài giũa, cắt gọt sẽ ko thể phô diễn được hết vẻ đẹp giá trị của nó. Trường hợp viên ngọc ko qua bàn tay con người tỉ mỉ, công phu, chịu những nỗi đau dưới lưỡi dao, đá mài thì sẽ ko thể tạo ra những loại trang sức lengthy lanh, đẹp mắt và quý giá. “Nhân bất học bất tri lý”, cũng giống như viên ngọc quý, con người có những bản năng tự động nhiên sẽ vẫn có khả năng tồn tại trong xã hội tuy nhiên trường hợp ko có học thức thì sẽ mãi ko có tri thức, ko hiểu biết về lý lẽ cuộc đời.

Viên ngọc trải qua mài giũa new đẹp đẽ và quý giá, cũng giống như con người buộc phải có học thức new phát triển thành con người có giá trị, hoàn thiện nhân phương pháp và có hiểu biết new giúp ta sống 1 cuộc sống ý nghĩa, giúp ích cho xã hội. Câu nói đã chỉ ra siêu rõ ý nghĩa của học thức và quy trình học tập đối có con người. Ngọc và người đều là những thứ quý, ngọc muốn trở nên quý giá buộc phải qua mài giũa còn người muốn trở nên đáng quý thì buộc phải có học tập, luyện tập. Người tài chuyên nghiệp cũng giống như 1 viên ngọc quý giá đã trải qua biết bao quá trình mài giũa, họ yêu thích và miệt mài học tập ko ngừng, chăm chỉ luyện tập, học hỏi và tiếp thu để mở rộng hiểu biết. Chẳng có ai sinh ra đã vốn thông minh, lanh lợi, có nhân phương pháp hoàn hảo, dù có thiên tài thiên phú hơn người trường hợp ko biết phương pháp học tập, bồi dưỡng và luyện tập thì thiên tài ấy cũng dần dần mai 1 đi và ko còn giá trị.

Chủ tịch Hồ Chí Minh vĩ đại của chúng ta đã từng nói “Chúng ta buộc phải học, buộc phải cố gắng học nhiều. Ko chịu khó học thì ko tiến bộ được. Ko tiến bộ là thoái bộ. Xã hội càng đi tới, công việc càng nhiều, máy móc càng tinh xảo. Mình ko chịu học thì lạc hậu, mà lạc hậu thì bị đào thải, tự động mình đào thải mình”. Chưng Hồ đã khẳng định siêu rõ ràng ý nghĩa của việc học đối có bản thân từng người, vùng vị trí con người trong xã hội cũng như hậu quả của việc ko có học tập. Buộc phải có học tập new mong tiến bộ, có tiến bộ new theo kịp sự phát triển thành của xã hội, buộc phải ko ngừng học tập để ko bị tụt hậu và đào thải. Đơn giản như 1 người học sinh, trường hợp ko cố gắng học tập sẽ ko thể hoàn thành nhiệm vụ, ko thể lên lớp, ko cố gắng ôn thi sẽ ko thể phải chăng nghiệp và đỗ đại học. Thời buổi hiện nay trường hợp bạn ko có bằng phải chăng nghiệp trung học phổ thông sẽ có siêu ít tổ chức, xí nghiệp hay cơ quan tổ chức nào có thể tuyển dụng bạn vào làm cho việc, bạn sẽ thất nghiệp hoặc sẽ buộc phải trở lại làm cho nông, như vậy chính là lạc hậu và tự động đào thải mình khỏi xã hội.

Từng con người chúng ta được sinh ra đều giống nhau, đều là những viên ngọc tự động nhiên thuần khiết, có thể phát triển thành viên ngọc trang sức quý giá, lengthy lanh và đắt đỏ hay ko đó là tùy thuộc} thuộc vào ý thức học tập và luyện tập bản thân của chúng ta. Hãy cố gắng mài giũa mình bằng việc ko ngừng học tập, luyện tập và tu dưỡng để phát triển thành những viên ngọc sáng nhất, quý giá nhất.

Nghị luận Nhân bất học bất tri lý – Mẫu 3

Theo cổ xưa, ngày 05.09 là ngày khai giảng 5 học new của học sinh – sinh viên Việt Nam, thì tới nay, hơn 2.200.000 sinh viên – học sinh đã đi học hơn 4 tháng. Sau cha tháng hè, nay đa số đồng loạt tới trường, có trường đã nhập học 1 tháng trước ấy để học sinh “chạy” trước chương trình. Để đi học, nhiều người buộc phải đi bộ trên những quãng đường dài, buộc phải băng rừng, lội suối, leo đồi, buộc phải đi trong mưa nắng, trong giá rét như: học sinh trên xã miền núi Trọng Hóa (Minh Hóa, Quảng Bình) buộc phải bơi lội qua sông đi học, hay những em học sinh trên xã An Trung – huyện Kông Chro (Gia Lai) buộc phải chen chúc nhau trên con thuyền cũ kỹ để qua con sông Cả đang cuồn cuộn chảy… Để việc học có hiệu quả, người ta buộc phải đầu tư nhiều thời giờ, sức lực, tiền của và phấn đấu hết mình tập trung chú ý vào học tập, luyện tập. Thêm vào ấy, người học còn buộc phải đọc thêm sách tham khảo, nghiên cứu tìm tòi, hỏi han thầy cô bạn bè, buộc phải làm cho bài, học bài, buộc phải thi cử. Học sinh nôn nao tới trường, tân sinh viên bỡ ngỡ đi nhập học, có những người đi làm cho thuê, cuốc mướn, đôi lúc buộc phải bán những đồ dùng tối thiểu để lo học chi phí cho con nhập học: Câu hỏi đặt ra “sự học là gì mà làm cho cho con người tất bật tới vậy?”

Xem Thêm  Tiếng Anh 7 Unit 8: Wanting Again Soạn Anh 7 trang 90 sách Kết nối tri thức sở hữu cuộc sống

Học là trau dồi tri thức, tiếp thu dòng hay, new, tiến bộ sáng tạo của nhân loại… là nâng cao khả năng chuyên môn, những kĩ năng, kĩ xảo,… đồng thời hoàn thiện nhân phương pháp bản thân. Trước hết: chúng ta “học để biết”, để nhận thức được đúng, sai, phải chăng, xấu, hiểu rõ được những vấn đề. Điều quan yếu hơn: sau thời điểm hiểu, ta buộc phải “làm cho”, buộc phải vận dụng những gì đã học được vào thực tiễn đời sống. Mặt khác chúng ta “học để chung sống” để tạo dựng những mối quan hệ giữa người có người được hòa thuận, phải chăng đẹp, đầm ấm hơn nhờ có tiếp thu những quy tắc giao tiếp, phương pháp ứng xử và sự tinh tế, nhạy bén trong từng nền văn hóa. Hơn thế nữa, chúng ta còn “học để tự động khẳng định mình”, để chứng tỏ bản thân mình học là vì phần đích rõ ràng có ý chí phấn đấu phấn đấu ko ngừng nghỉ nhằm đạt được phần tiêu ấy. Vì thế, UNESCO đã đề xướng phần đích học tập: “Học để biết, học để làm cho, học để chung sống, học để tự động khẳng định mình”.

Ngạn ngữ xưa có câu:

“Ngọc bất trác, bất thành khí,Nhân bất học, bất tri lý.”

“Ngọc bất trác bất thành khí” có nghĩa là viên ngọc, đá quý… trường hợp ko được mài giũa, đẽo gọt thì ko thể làm cho cho nó mô tả được vẻ đẹp và giá trị của nó. “Nhân bất học bất tri lý” có nghĩa là trường hợp con người ko được học hành toàn bộ (học cả trên trường lớp và trường đời) thì ko biết tới những lí luận, hiểu biết… về mọi sự vật hiện tượng được. Do vậy, sự học ko bao giờ là thừa vì tri thức như đường chân trời, càng đi càng thấy rộng.

Học hành có tầm quan yếu siêu lớn đối có cuộc đời của từng con người. Người xưa đã nhắc nhở con cháu rằng: “Trường hợp còn trẻ mà ko chịu học hành thì lúc lớn lên sẽ chẳng thể làm cho được việc gì có ích”. Quanh đó ấy còn có những câu:“Có học thì như lúa như nếp, ko học thì như rơm như cỏ”. Hay: “Dao có mài new sắc, người có học new nên”.

Nói tới học là nói tới trí lực, 1 năng lực suy nghĩ, 1 trực quan nhạy bén, 1 tư duy hợp lý. Điều đó hết sức cần thiết cho đa số mọi người.

“1 kho vàng ko bằng 1 nang chữ”Do vậy, chúng ta ko được coi nhẹ việc học.”

“Trường hợp ko có học hành tới nơi tới chốn thì lớn lên, chúng ta sẽ chẳng làm cho được việc gì có ích”.

“Người mà ko học khác gì mò mẫm trong đêm”.

Ngay từ lúc bé, bất kì ai cũng buộc phải được học hành. Có học, có khôn. Học ko chỉ là quy trình luyện tập tri thức mà còn là quy trình luyện tập tình cảm và đạo đức. Do vậy, chúng ta buộc phải xác định được “học có ai?” – học từ gia đình, từ nhà trường, từ xã hội… “học như thế nào?”, “học để làm cho gì?”,…

Nhưng xung quanh ấy vẫn còn có những người học có phần đích đối phó, qua loa cho có. Do vậy mà họ nắm tri thức 1 phương pháp hời hợt, ko sâu ko dĩ nhiên. Những dạng người này cho dù có đạt được thành tích cao trong học tập thì cũng siêu khó thành công 1 phương pháp bền vững cho sau này được. Thực ra “Văn bằng chứng tỏ bạn đã thông minh trong 1 giai đoạn nào ấy, đặc biệt lúc đi thi. Trường hợp sự học của bạn đứng ngang ấy, dù 1 đống văn bằng cũng ko đảm bảo sự thông minh của bạn.”

Tóm lại từng người trong chúng ta cần ý thức rõ việc học tập, xác định phần tiêu cụ thể, đúng đắn cho bản thân và phấn đấu ko ngừng nghỉ nhằm đạt được phần tiêu để thiết lập cho bản thân sự tự tín bản lĩnh mạnh mẽ về năng lực của bản thân, luyện tập đạo đức và hoàn thiện nhân phương pháp cao đẹp. 1 viên ngọc dù có quý giá nhưng ko mài giũa thì ko phát triển thành 1 dụng cụ phải chăng, người ko học thì ko biết đạo nghĩa trên đời.

Nghị luận Nhân bất học bất tri lý – Mẫu 4

Người xưa dạy: “Ngọc bất trác bất thành khí, nhân bất học bất tri lý”, nghĩa là, hòn ngọc thô kia trường hợp chẳng được mài giũa thì cũng chẳng thành món đồ trân quý được, con người ta ko học qua thầy hay bạn phải chăng, qua nghịch cảnh của đường đời thì chẳng thể hiểu đạo lý làm cho người.

Có chàng trai trẻ tự động cho rằng mình là người đa tài, nhưng sau thời điểm phải chăng nghiệp lại liên tục gặp trở ngại bế tắc, mãi vẫn chưa tìm được công việc như ý.

Anh cảm thấy mình thân mang trong mình tuyệt kỹ mà ko gặp thời, hoặc có gặp thời lại ko gặp được người biết trân trọng thiên tài, do ấy dần dà cảm thấy siêu thất vọng có xã hội.

Nhiều lần công việc thất bại, bế tắc làm anh tổn thương và tuyệt vọng. Anh cảm thấy, trên đời này ko có Bá Nhạc để nhận biết anh là thiên lý mã. Đau khổ tuyệt vọng, anh lanh thang cho khuây khỏa. 1 hôm anh tới bên bờ biển, dự định cũng sẽ kết thúc cuộc đời trên đây. Đúng lúc anh tự động sát, thì 1 ông lão trên sắp ấy chạy tới, trông thấy và cứu anh. Ông lão hỏi anh tại sao buộc phải tìm con đường chết, anh nói, anh ko được mọi người và xã hội thừa nhận, ko có ai hiểu và trọng dụng anh…

Ông lão nhặt từ dưới chân lên 1 hòn sỏi, để chàng trai trẻ nhìn xem, tiếp tục ném trở lại bãi sỏi đá, rồi nói có anh: “Cậu nhặt giúp tôi viên sỏi tôi vừa ném đi ấy”.

“Ko thể được”, anh trả lời.

Cụ già chẳng nói năng gì, móc từ trong túi mình ra 1 viên ngọc lóng lánh, rồi ném xuống bãi cát sỏi, tiếp tục lại nói có anh: “Cậu có thể giúp tôi tìm lại và nhặt viên ngọc ấy ko?”.

“Đương nhiên rồi”, anh nói.

Xem Thêm  Văn mẫu lớp 12: Phân tích đặc sắc nghệ thuật trong Vợ chồng A Phủ 3 Dàn ý & 7 bài văn mẫu lớp 12

“Thế thì có lẽ anh đã biết tại sao rồi nhỉ? Anh nên biết, hiện nay anh vẫn chưa là viên ngọc, nên anh ko nói bắc buộc người khác tức thời thừa nhận anh được. Trường hợp anh muốn người khác thừa nhận mình, anh buộc phải nghĩ phương pháp để làm mình phát triển thành viên ngọc new được”.

Anh nghe rồi, cúi mặt chau mày, chẳng biết nói năng chi, quay trở về nghĩ suy về nhân thế, đời người, về ý nghĩa sinh mệnh.

Hòn ngọc thô vốn ko khác gì viên sỏi, hòn đá, cũng mẫu thiết kế thô ráp, tầm thường, nhưng sau thời điểm mài giũa thì new hiện ra vẻ đẹp sáng óng ánh.

Con người ai cũng có thiên tài, khả năng thiên tư, cũng như hòn ngọc thô xấu xí, để lẫn có đám sỏi đá thì chẳng ai nhìn thấy, chẳng thể nhận ra.

Trường hợp chẳng trải qua sóng gió cuộc đời, vượt qua khó khăn trắc trở, đứng dậy sau những lần vấp ngã, thất bại, thì sao có thể luyện tập ý chí, nuôi dưỡng thiên tài, thành tựu nhân phương pháp được.

Người xưa có dạy: “Ngọc bất trác bất thành khí, nhân bất học bất tri lý”, nghĩa là, hòn ngọc thô kia trường hợp chẳng được mài giũa thì cũng chẳng thành món đồ trân quý được, con người ta ko học qua thầy hay bạn phải chăng, qua nghịch cảnh của đường đời thì chẳng thể hiểu đạo lý làm cho người.

Người ko hiểu đạo lý cuộc đời, dễ lầm tưởng về khả năng bản thân, hay coi mình là trung tâm của vũ trụ, muốn người người buộc phải theo ý mình.

Người ko hiểu đạo lý nhân sinh, hễ gặp khó khăn trở ngại là thất chí, hễ gặp thất bại là coi cuộc đời bất công, hễ gặp nghịch cảnh, khó nạn là tuyệt vọng, muốn tự động kết thúc cuộc đời.

Cuộc đời con người siêu trân quý, chúng ta tới có thế gian này chỉ có mấy chục 5, nhiều thì cũng trăm 5. Trường hợp ko hiểu đạo lý làm cho người, ý nghĩa nhân sinh, thì kiếp này cũng trôi đi vô ích, khác nào loài cỏ cây, xuân phải chăng tươi, đông héo tàn, khác nào loài côn trùng, hè về ri rỉ hát ca, thu qua là đã lìa xa cõi đời.

Trường hợp mọi việc đều tiện lợi, dễ dàng, thì ai biết ai là người trí tuệ, ai kẻ phàm phu, ai biết ai là anh hùng tuấn kiệt, ai kẻ tiểu nhân. Vậy nên, người xưa có dạy, gian nan luyện chí anh hùng. Khó nạn càng lớn, thì lúc thành tựu càng vĩ đại.

Nghị luận Nhân bất học bất tri lý – Mẫu 5

Sống trong xã hội, con người cần có quy trình học tập để nhận thức về xã hội và ý thức về bản thân mình, nhằm phần đích hoàn thiện nhân phương pháp sống của từng con người trong cùng đồng. Ngày nay con người sống trong xã hội tiên tiến nhưng con người cũng mang trong mình bản năng tự động nhiên. Bản năng tự động nhiên thì ít mang trong mình tính xã hội mà nó mang trong mình tính cá nhân. Vì thế cũng như ngọc buộc phải mài giũa new mô tả được hết vẻ đẹp và giá trị của nó thì con người cũng buộc phải học tập, thực hành trong lao động sáng tạo… sẽ mô tả được những vẻ đẹp và giá trị của mình trong xã hội. Chính vì thế ngạn ngữ có câu: “Ngọc bất trác bất thành khí. Nhân bất học bất tri lí”.

“Ngọc bất trác bất thành khí”: có nghĩa là viên ngọc, đá quý… trường hợp ko được mài giũa, đẽo gọt thì ko thể làm cho cho nó mô tả được vẻ đẹp và giá trị của nó. Từ 1 viên đá quý, 1 viên ngọc lấy trong tự động nhiên trường hợp ko có bàn tay gọt đẽo, mài giũa của con người thì ko thành những siêu phẩm trang sức đẹp, quý giá được.

“Nhân bất học bất tri lí”: có nghĩa là trường hợp con người ko được học hành toàn bộ (học cả trên trường lớp và trường đời) thì ko biết tới những lí luận, hiểu biết… về mọi sự vật hiện tượng được. Người ko có học thì làm cho sao có những hiểu biết, ko có hiểu biết thì ko có những lí lẽ, lập luận, bàn luận… về mọi vấn đề của đời sống con người và xã hội. Vì thế trường hợp là ngọc thì buộc phải có sự gọt đẽo, mài giũa new mô tả được vẻ đẹp và giá trị của nó. Con người cũng như ngọc buộc phải được học tập toàn bộ những tri thức về tự động nhiên, xã hội thì new phát triển thành người hoàn thiện về nhân phương pháp, về những hiểu biết và vận dụng những hiểu biết đó trong cuộc sống bản thân và xã hội.

Ngọc là đáng quý! Con người là đáng quý! Nhưng trường hợp ko có sự học tập, mài giũa, luyện tập thì ko phát triển thành hữu ích cho cuộc sống của chính họ và cho xã hội. Cho nên đã là ngọc thì buộc phải mài giũa, đã là người thì buộc phải học tập. Ta có thể ví người tài là 1 viên ngọc quý, cần buộc phải học tập nhiều, tu dưỡng đạo đức, luyện tập trí tuệ nhiều thì viên ngọc đó ngày càng thành công, càng khẳng định được vai trò, tầm quan yếu của mình đối có xã hội. Trường hợp con người sinh ra đã là thông minh nhưng trường hợp ko học tập, mài giũa tu dưỡng nhân phương pháp, phẩm chất và thiên tài thì ko phát triển thành thiên tài được.

Hồ Chí Minh có bài thơ “Giã gạo” đã mô tả siêu đúng tinh thần đó:

Gạo đem vào giã bao đau đớnGạo giã xong rồi trắng tựa bôngSống trên trên đời người cũng vậyGian nan luyện tập new thành công

Chúng ta là những viên ngọc quý, nhưng viên ngọc đó có mô tả hết vẻ đẹp và giá trị của mình hay ko đó là do gọt đẽo mài giũa, học tập và tu dưỡng đạo đức, trí tuệ. Có nhiều người đã “thành khí”, đã siêu “tri lí” nhờ có học tập, tu dưỡng thường xuyên. Nhưng cũng có nhiều người đã thất bại, ko mô tả được vẻ đẹp và giá trị của mình do ko thường xuyên mài giũa, học tập. Hãy tự động luyện tập, tu dưỡng bản thân để từng chúng ta đều là những viên ngọc trong sáng tinh khôi nhất.